Bûyerên rojane

'Nexweşiyên çavan ên genetîk dê çareser bin'

Nexweşxaneya çavan a Londonê, Moorfields, di meha reşemiyê de operasyoneke taybet a genetîk pêk anî. Steven Howard, ê ku 18 sal bûn bi şevî nedidît, niha dikare derizên asfaltê jî bibîne. Şaneyên xurîfî yên tîrêjwergir, berî bi mirinê ve diçûn û bijîşkan hevyekên şaneyên ji paş retînaya çavên Howard hatibûn hilberîn, xistibûn nava wan. Şaneyên jîndar, ên nexweş bihêztir û sax kirin.

Projekt ji aliyê mînîsteriya tenduristiyê dihate fînansekirin. Birêveberên lêkolînê destkeftiyên heyî bi wêrekî û erênî nirxandin. Ew di wê baweriyê de ne ku, di paşerojê de bi sed hezaran nexweşên genetîk ên çavan dê bikaribîn bibînin. Tê texmînkirin, her ji sê hezaran kes, xwedî nexweşiyeka genetîk a retînayê ye. Li Kurdistanê hejmara wan kêmtirîn e lê li Kurdistanê jî asta nexweşiyên mîkrobîk zêdetirîn e.

'DYA û Belarûs bi hev ketin'

Ji ber ku serokkomarê Belarûs Aleksandr Lûkaşenka nakeve bin siya YE û DYAyê, ji aliyê Amerîkayê ve tê cezakirin. Herdu hêz wekî Ûkrayna û Gurcistanê, dixwazin Belarûs jî bikeve bin siya wan û têkiliyên xwe yên stratejîk bi Rûsyayê re bibirre.

Washingtonê li dijî fîrmaya herî mezin a kîmyayê ya Belarûs Belneftekhîmê, hin astengiyên firotinê derxistibû. Mînskê jî wekî bersivdayîn, biryara dersînorkirina hin dîplomatên Amerîkayî dabû. Pevçûna wan ranewestî, her çû gurr bû. YE, biryara astengkirina seyahetê, bo birêvebirên hikûmeta Belarûs, girt. DYA ji Belarûsê xwast ku heya 16'ê gulanê balyozxaneyên xwe yên li Washington û New York City vegire. Mînskê jî berî niha deh dîplomatên payebilind ên Amerîkayî dersînorkiribû.

'Serkeftiyê pêşbirka 1'ê Gulanê, Kûba bû'

1'ê Gulanê li Kurdistan û cîhanê îsal gelek bi coş derbasbû. Wekî her carî li Bakurê Kurdistan, hêzên ewlekariyê yên dewleta Romê êrîşên kujerî bire ser çalakvanan. Herwiha li bajarên mezin ên Romê, wekî Stenbol, Enqereyê jî polîsan destûr nedan bernameyên pîrozkirinê yên karkeran. 1'ê Gulanê li Başûrê Kurdistanê û parçeyên din ên Kurdistanê jî bi meşan û xwepêşandanan hate pêşwazîkirin.

Lê, ti pîrozkirin ne wekî ya Kûbayiyan bû. Ajansên DYAyî dan agahdarkirin ku zêdetirî nîv milyonî kes, tevlî pîrozbahiya li serbajar Havanayê bûne. Gelê Kûbayî bêî serokên xwe yên namdar Fidel Castro, yekgirtina xwe dan nîşandan û di ber pozên DYAyê de, nerazîbûna xwe bo polîtîkayên DYAyê bilêvkirin. Herwiha pîrozbahiyên li Rûsyayê jî gorî salên berê bihêztirîn bûn.

'Hêj jî zarokên dîl hene'

Li Çînê polîsan pê, kargehek zarokan bi darê zorê dide xebitandin, derxistin. Hin ji wan zarokan hatine firotin û hin jî; ji ber xizaniyê ji aliyê malbatên wan ve hatine dîl dayîn. Polîsan birêveberên kargehê girtin bin çavan. Zarok, ji hindikayiya bi navê Yî bûne û hejmara wan 167 bûne.

Sazûmaniya Pekînê da ragihandin ku par jî, li parêzgeha Henan, bi sedan zarok hatine azadkirin. Ji wan zarokan gelek kêmhişî û kêmlaşî bûne û bi darê zorê li madengehan dihatibûne xebitandin. Li Îtalya jî îsal û berê, çend kargehên mirovan bi zordariyê didin karkirin hatibûn pêderxistin. Tê texmînkirin, di sedsala me ya nûjen de jî, gelek kole hene.

'Mizgînî: Tevlîheviya bikaranîna navên erdnîgarî bidawî dibe'

Tê zanîn di bikaranîna navên cografîk de, tevlîheviyeke mezin a Wîkîpediya Kurdî hebû. Bikarhênerên me guh nedidan bilêvkirinên rûnîştî û kurdî ya standart û bi devokên herêmên xwe dinivîsandin. Ji ber wê gelek caran rexne çêdibûn ku herêmên din nikarin têbigihîjin û di ensîklopediya sîbernetîk de li gotaran bigerin.

Zû de bû, bikarhênerê me MikaelF li standarta navan digeriya, ji zimanzanên Kurd dipirsî û cureyên bikaranînan raberî hevûdu dikir. MikaelF gihîşte konaxa yekemîn û navên welatan û bilêvkirina zimanan, bidawîkir. Xebata paytext, bajar, rûbar, çiya hwd jî li ber bidawîbûnê ye. Di nêzîk de dê Wîkîpediya Kurdî hemî çewtiyên xwe yên bikaranînê derbike. Ji bikarhêneran jî tê xwastin, berê li van lîsteyên dê werin weşandin binêrin, paşê gorî wan, gotarên xwe saz bikin.

Wîkîpediya Kurdî dê standartên têgihên zanistî jî amade bike. Bang li zanistên Kurd, zimanzan, ronakbîr hwd tê kirin ku tevlî vê xebatê bibin. Bo cara dawî, bang li zanîngehên Kurdistana Başûr, ên ku heya niha ji bo yekîtî û pirsgirêkên zimanê Kurdî hîç xebatekê nekirine jî, tê kirin.