Ebû Hanîfe Dînewerî

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Here cem: navîgasyon, lêgerîn
Ebû Hanîfe Dînewerî
Navê rastî Ebû Hanîfe Ehmed bin Dawûd el-Dînewerî
Bernavk Dînewerî
Roja jidayikbûnê 820
Dînewer - Kirmaşan
Roja mirinê 895
Dînewer
Hemwelatî  Kurdistana Rojhilatê
Eslê xwe Kurd
Dîn Îslam
Pîşe dîroknas, helbestvan, astronom, erdnîgarî, botanîk, matematîkzan û lajwerd

Ebû Hanîfe Dînewerî an jî bitenê Dînewerî (z. 820 Rojhilata Kurdistanê − m. 895 ) dîroknas, helbestvan, astronom, erdnîgarî, matematîkzan, botanîk û lajwerdekî kurd bû[1]. Wî gelek pirtûk li ser zanist û dîrokê nivîsandiye.

Dînewerî li ser mezinên kurdan lêkolîn kiriye û pirtûkeke bi navê "Ensab el-ekrad" (Mezinên Kurdan) jî nîvîsandiye.[2][3] . Tê zanîn Dînewerî li ser Quran û matematîkê jî gelek pirtûk nîvîsandiye.[4]

Dînewerî hevotina xweya astronomî, matematîk û mekanîke li bajarê Îsfehanê girtiye, hevotina xweya fîlolojî û helbestiyê ji li bajarê Besreyê girtiye.

Pirtûka wî a herî bi nav û deng "Kitab el-Nebat" (Pirtûka Giha) ye[5].

Hin berhemên wî[biguherîne]

Berhemên li ser Zanista Matematîk û Xwezayiyê

  • Kitâb el-Cebr ve'l-mukâbele ("Pirtûka Cebîrê")
  • Kitâb el-Nebât ("Pirtûka Giha")
  • Kitâb el-Kusûf ("Girtina Berê Rojê")
  • Kîtab el-redd ela reşad el-îsfexanî ("Pirtûka Astronomiyê")
  • Kitâb el-Hisâb ("Pirtûka Aritmetikê")
  • Kitâb'ül-Bahsi fî Hisâb il-Hind (Analiza Aritmatika Hindistanê")
  • Kitâb'ül-Cem ve't-Tefrîk ("Pirtûka Aritmetikê")
  • Kitâb'ül-Kıble Ve'z-Zevâl ("Astronomî")
  • Kitâb'ül-Envâ ("Rewşa Hewayê")
  • İslâh'ul-Mantık ("Islahbûna Vacê")

Berhemên Li Ser Zanista Civakî

  • Ensâb el-Ekrâd ("Mezinên Kurdan")
  • Ahbâr'üt-Tivâl ("Tevahîya Dîrokê")
  • Kitâb el-Kebîr (Di Dîrokêde Pirtûga Mezin")
  • Kitâb el-Fusâha ("Pirtûga Retorikê")
  • Kitâb'ül-Büldân ("Pirtûga Erdnîgarî")
  • Kitâb eş-Şîr ve'ş-Şu'arâ ("Pirtûga Helbest û Helbestvanan").

Çavkanî[biguherîne]


Wiki letter w cropped.svg Ev gotar şitlek e. Heke tu bixwazî berfireh bikî, biguherîne bitikîne. (Çawan?)