Heyv

Heyv

Rewşa wê ya ku ji Cîhanê tê xuya
Taybetiyên Rêgehî
Germiçanga Nivî Mezin	384.399 km (0,00257 AU)
Periastron	363.104 km (0,0024 AU)
Enote	405.696 km (0,0027 AU)
Dernavendî	0,0549
Dema Gerînê	27,321582 roj (27 roj 7 demjimêr 43.1 çirk)
Dema Gihîştinê	29,530588 roj (29 roj 12 demjimêrt 44.0 çirk)
Leza Rêgehê kêmzêde	1,022 km/s
Leza Rêgehê ya Herî Zêde	1,082 km/s
Leza Rêgehê ya Herî Kêm	0,968 km/s
Xwariya Rêgehê	18,29° - 28,58° Erd Ekvatorê re 5,145° Girtin
Peyik Cihên ku av tê heye	Erd
Taybetiyên Fizîkî
Kêmzêde Eşkêl Eşkêlanîv	3.474,13 km (0,273 x Erd) 1.737,06 km (0,273 x Erd)
Ekvatoral Eşkêl Ekvatoral Eşkêlanîv	3.476,28 km (0,273 x Erd) 1.738,14 km(0,273 x Erd)
Navbera Cemseran Eşkêl Eşkêlanîv ya navbera cemseran	3.471,94 km (0,273 x Erd) 1.735,97 km (0,273 x Erd)
Guşarî	0,00125
Rûerd Qadê	3,793×107 km² (0,074 x Cîhan)
Qewere	2,1958×1010 km³ (0,020 x Cîhan)
Gumlat	7,3477×1022 kg (0,0123 x Cîhan)
Kêmzêde Kesafet	3.346,4 kg/m3
Erdkêşa li Ekvadorê	1,622 m/s2 (0,1654 g)
Leza Ekvatorê Rizgarbûnê	2,38 km/s
Xwariya Germiçangê	6,688°
Albedo	0,12
Tiwandar	−2.5 to −12.9 −12.74 (Kêmzêde Heyveron)
Rêpoş Germahî Herî kêm Kêmzêde Herî bilind	40 Kelvîn (Yeke) 250 Kelvin (Yeke) 96 Kelvîn
Amêjena Silîkatî a li dor (Tora bi pêşbibî.%)
SiO2	44,4 %
Al2O3	6,14 %
FeO	10,9 %
MgO	32,7 %
CaO	4,6 %
Na2O	0,092 %
K2O	0,01 %
Cr2O3	0,61 %
MnO	0,15 %
TiO2	0,31 %
Taybetiyên Atmosferê
Kesefeta Atmosferî	107 partîkul cm−3 (ro) 105 partîkul cm−3 (şev)

Heyv peyika cîhanê ya xwezaye. Nava Pergala rojê de jî pêncemîn peyika xweza ye. dûrahiya Erd û Heyvê nêzî 384.403 km ye, ango sî qat dûrahiya eşkêla cîhanê ye. Eşkêla heyvê jî 3.474 km ye. Ew eşkêla Heyvê jî qasî çaryeka cîhanê ye. Loma qewereya Heyvê qasî qewereya Cîhanê %2 ye.

Gumlata Heyvê jî Cîhanê 81.3 qat kêmtir e. Erdkêşiya Heyvê jî li gor Cîhanê %17 ye.

Turekî Cîhanê a li ser rêgehê, Heyv tenê dikare 27.7 rojan wê torê temam bike û qasî dinyayê rêgehê de bizivire. Di nava gerstêrk û peyikên xwezayan de tenê însan çûye li ser Heyvê. Yekemîn peyika ku li dora Heyvê derbaz bûyî jî Luna 1 peyika Yekitiya Sowyetan bû. Heyv li ser rêgeha cîhanê de ye û hevdem li dora Cîhanê dizivire. Heyv mîna Cîhanê li dora germiçanga xwe nazivire ji aliyê wê yekî westare û ji ber wê ji cîhanê aliyekî rûyê Heyvê tenê tê xuya. Ji Cîhanê herdu alî nayê xuya.

NASA gelek caran Keştiya Fezayê şandiye Heyvê ji bo bawerbûna heyîna avê, lê encam her demê wek derket li vir ti demê av nehate dîtin. Niha jî Nasa robotên pispor dişîne gerstêrka Behramê ji lêgerîna avê.

Projeyên DYA'yê

Girtina Heyvê 2007-03-03 23.52pm (RLH)

20 Tîrmh 1969an de cara ewil ji Heyvê re DYA Keştiya Fezayê şand ji bo lêgerîna jiyanê. Pisporên ewil ji Heyvê re pê pelandi jî Neil Armstrong û Buzz Aldrin e.

Wesayîtên pêşîn çûne Heyvê

Navê Wesayîta Fezayê	Dîroka Şandinê	Agahî
Luna 2	12'ê rezberê 1959	Cara pêşîn daketina li ser Heyvê.
Ranger 7	28'ê tîrmehê 1964
Ranger 8	17'ê reşemiyê 1965	dîmen hate kêşan
Ranger 9	21'ê adarê 1965
Luna 9	31'ê rêbendanê 1966
Surveyor 1	30'ê gulanê 1966
Luna 13	21'ê berfanbarê 1966
Surveyor 3	17'ê avrêlê 1967
Surveyor 5	8'ê rezberê 1967
Surveyor 6	7'ê sermawezê 1967	Peywira Wekhev
Surveyor 7	7'ê reşemiyê 1968
Apollo 11	16'ê tîrmehê1969
Apollo 12	14'ê sermawezê 1969
Luna 16	12'ê rezberê 1970
Luna 17	10'ê sermawezê 1970
Apollo 14	31'ê rêbendanê 1971	Li Heyvê cara pêşîn çiyayan re daketin (Fra Mauro).
Apollo 15	26'ê tîrmehê 1971	Cara pêşîn kar aîna wesayîtan.
Luna 20	14'ê reşemiyê 1972	Mînakên axê hate hilgirtin
Apollo 16	16'ê avrêlê 1972	Cara pêşîn bikar anîna wesayîtên Fezayê li ser cihên çiya
Apollo 17	7'ê berfanbarê 1972	Peywir wekheve
Luna 21	8'ê rêbendanê 1973	Digel Luna 20 yê çû ye peywir wekheve.
Luna 24	9'ê gelawêjê 1976	Digel Luna 20 yê çû ye peywir wekheve.

Çavkanî

• Wîkîpediya Îngilîzî
• Wîkîpediya Tirkî

Girêdanên derve

• http://www.nasa.com/