Zimanê azerbaycanî

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Here cem: navîgasyon, lêgerîn
Azerbaycanî
Azərbaycan dili
Welatên lê tê axaftin  Îran
 Azerbaycan
 Rûsya
 Gurcistan
 Tirkiye
 Îraq
 Sûrî
 Ûkrayna
 Qazaxistan
Axiverên zimanê zikmakî 20–30 milyon
Malbata zimanî Zimanên tirkî
  • Azerbaycanî
Rewşa fermî
Welatên lê zimanê fermî ye  Azerbaycan
 Rûsya (Daxistan)
Sazkerên ziman
Kodên zimanê
ISO 639-1 az
ISO 639-2 aze (B)  azb (T)
ISO 639-3 azeMacrolanguage
individual codes:
azj – Azerbaycaniya bakur
azb – Azerbaycaniya başûr
Idioma azerí.png

Zimanê azerî

Azerbaycanî (acemî û tatî jî jê re dibêjin[çavkanî pêwîst e]) ji ziman û taybetiyên gelên Azerbaycanê re tê gotin.

Zimanê azerbaycanî an jî acemî (bi azerî: Azərbaycan dili; Азәрбајҹан дили; آذربایجان دیلی) yek ji zimanên tirkî ye. Ji malbata zimanên altay, şaxê zimanên oxuz (an okiz, oguz) e. Gelê Azerbaycanê di bingehê xwe de ne tirkî ne. Azerî îranî ne û bi belavbûna ola îslamê bi qasî demeke dirêj zimanê wan ketiye bin bandora erebî. Paşê mîrên azeriyan ketine xizmeta berên desthilat ên tirkan û zimanê wan tirkandî bûye.

Piraniya dîrokanas û zimannasên azeriyan xwe wekî tirk napejirînin û dibêjin: "Erê zimanê me heliyaye, tirkîze bûye, lê em îranî ne. Ola me jî ne sunnî ye, şî ye."[çavkanî pêwîst e]

Di dema YKSS´ê de ji bo zimên alfabeya kîrîlî hat bikaranîne, lê niha pirranî latînî bi kar tînin.

Hin agahiyên derbarê zimanê azerî de[biguherîne]

Alfabeyên zimanê azerî[biguherîne]

Alfabeya azerî bi tîpên kîrîlî[biguherîne]

А а, Ә ә, Б б, Ҹ ҹ, Ч ч, Д д, Е е, Ф ф, Ҝ ҝ, Ғ ғ, Һ һ, Х х, Ы ы, И и, Ж ж, К к, Г г, Л л, М м, Н н, О о, Ө ө, П п, Р р, С с, Ш ш, Т т, У у, Ү ү, В в, Ј ј, З з.

Alfabeya azerî bi tîpên latînî[biguherîne]

A a, B b, C c, Ç ç, D d, E e, Əə, F f, G g, Ğ ğ, H h, X x, I ı, İ i, J j, K k, Q q, L l, M m, N n, O o, Ö ö, P p, R r, S s, Ş ş, T t, U u, Ü ü, V v, Y y, Z z.

Pirtûkeke azerî yê ku li Azerbaycana Îranê hate çapkirin. Bi tîpên erebî ye.

Girêdanên derve[biguherîne]

Wiki letter w cropped.svg Ev gotar şitlek e. Heke tu bixwazî berfireh bikî, biguherîne bitikîne. (Çawan?)