Şanzdeh Keyanî

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
Şanzdeh Keyanî 
period of Chinese history from 304 to 439
Cih Çîn
Street address
Pêk tê ji
  • Han Zhao
  • Later Zhao
  • Xia
  • Cheng Han
  • Former Qin
  • Later Qin
  • Western Qin
  • Former Yan
  • Later Yan
  • Southern Yan
  • Northern Yan
  • Former Liang
  • Later Liang
  • Southern Liang
  • Northern Liang
  • Western Liang
  • Chouchi Kingdom
Original publication
Edit infobox data on Wikidata
Dieciséis Reinos (es); 五胡十六國 (yue); Tizenhat királyság (hu); Hamasei Erresumak (eu); Dieciséis Reinos (ast); Шестнадцать варварских государств (ru); Sechzehn Reiche (de); Gjashtëmbëdhjetë mbretëritë (sq); 五胡十六国 (zh); Şanzdeh Keyanî (ku); سولہ مملکتاں (pnb); سولہ مملکتیں (ur); De sexton kungadömena (sv); Setze Reiaumes (oc); 五胡十六國 (zh-hant); សម័យ 5 ជនជាតិ 16 នគរ (km); 五胡十六国 (wuu); 오호 십육국 시대 (ko); Он алты варварлық мемлекет (kk); Epoko de la Dek Ses Regnoj de la Kvin Barbaraj Gentoj (eo); Šestnáct států (cs); பதினாறு இராச்சியங்கள் (ta); Sedici regni (it); Šesnaest kraljevstava (sh); Seize Royaumes (fr); 五胡十六国 (zh-hans); Шаснаццаць царстваў (be-tarask); Beş Hu On Altı Krallık (tr); Sixteen Kingdoms (en); 五胡十六国時代 (ja); ยุคห้าชนเผ่าสิบหกแคว้น (th); Setze Regnes (ca); Ngũ Hồ thập lục quốc (vi); Dezasseis Reinos (pt); Periode van de Zestien Koninkrijken (nl); Sešpadsmit karalistes (lv); Період шістнадцяти держав (uk); Период шеснаест држава (sr); Szesnaście Królestw (pl); Zaman Enam Belas Negara (id); Dezesseis Reinos (pt-br); Enam Belas Kerajaan (ms); 16 улсын үе (mn); Ngó͘-ô͘ Si̍p-lio̍k-kok (nan); Sekstenkongerikene (nb); On altı barbar (az); Δεκαέξι Βασίλεια (el); Шестнайсетте царства (bg); Šesnaest kraljevstava (hr); Ńg-fù Sṳ̍p-liuk-koet (hak); Dezaseis reinos (gl); الممالك الستة عشر (ar); Sédaze regni (vec); 五胡十六國 (zh-hk) pequeños estados soberanos chinos del s. IV y V (es); 中国の時代区分のひとつ(304年 - 439年) (ja); période de l'histoire de la Chine (fr); a kínai történelem 304-439 közti időszaka (hu); tiden mellan år 304 och 439 i Kinas historia (sv); 4世紀至5世紀的中國歷史時期 (zh); пэрыяд кітайскай гісторыі (be-tarask); Qədim Çinin ərazisində 304 - 439-cu illərdə Şimali Çinin çökməsindən meydana çıxmış konqlomerat dövlətlər (az); Конгломерат древнекитайских варварских государств (ru); 5개의 비한족을 비롯한 16개의 국가가 회수(淮水) 북부에 여러 나라를 세우며 난립하던 시대 (ko); Name einer Periode der chinesischen Geschichte (de); Antigos Estados soberanos da China entre os séculos IV e V (pt); period of Chinese history from 304 to 439 (en); ĥaosa epoko de Ĉinia historio (304–439) (eo); 中国历史时期(304年-439年) (zh-hans); period of Chinese history from 304 to 439 (en) Periodo dei sedici regni, I sedici regni (it); 十六國, 五胡十六國時期 (yue); Période des Seize Royaumes (fr); Šesnaest država (hr); Sṳ̍p-liuk-koet (hak); Цзе, Шестнадцать государств, 16 Государств (ru); Sechzehnkönigreiche, 16 Reiche, Sechzehn Königreiche, Shiliuguo, Sechzehn Reiche der fünf Barbaren, Shiliuguo-Dynastie, Sechzehn Staaten, Wuhu shiliuguo (de); Thập Lục Quốc (vi); 十六国, 五胡十六国时期, 五胡, 东晋-五胡十六国, 东晋十六国, 十六國, 東晉十六國 (zh); Beş Hu Onaltı Krallık (tr); 五胡十六国, 十六国 (ja); De sexton staterna, De sexton barbariska staterna (sv); Dezesseis Reinos (pt); De seksten rikers tid (nb); Šesnaest Kraljevina, Šesnaest država (sh); Dieciseis Reinos (es); Enam Belas Negara, 16 Kerajaan (id); 16 regnes, Període Wu Hu, Període dels Setze Regnes (ca); 5호 16국, 5호16국, 오호 십육국시대, 5호 16국 시대, 중국 오호 십육국 시대, 오호십육국시대, 동진십육국, 오호십육국, 오호십육국 시대, 십육국시대, 오호 십육국, 16국, 십육국 시대, 십육국, 5호16국 시대 (ko); Five Barbarians and Sixteen Kingdoms, Sixteen Barbarian States, Wu hu shi liu guo, Shiliu guo (en); Epiko de la Dek Ses Regnoj, Epoko de la Dek Ses Regnoj (eo); 十六国, 16国 (zh-hans); Periode van Zestien Koninkrijken, Zestien Koninkrijken, Zestien Staten (nl)
Çîn (376)
History of China
Dîroka Çîn
KEVNAR
Neolîtîk d. 8500 – d. 2070 B.Z.
Xia d. 2070 – d. 1600 B.Z.
Shang d. 1600 – d. 1046 B.Z.
Zhou d. 1046 – 256 B.Z.
 Zhou (Rojava)
 Zhou (Rojhilat)
   Serdema Bihar û Payiz
   Serdema Dewletên Şer Dikin
ÎMPERATORÎ
Qin 221–207 B.Z.
Han 202 B.Z. – 220 P.Z.
  Han (Rojava)
  Xin
  Han (Rojhilat)
Sê Împeratorî 220–280
  Wei, Shu and Wu
Jin 265–420
  Jin (Rojava)
  Jin (Rojhilat) Şanzdeh Keyanî
Xanedanên Bakur û Başûr 420–589
Sui 581–618
Tang 618–907
  (Wu Zhou 690–705)
Pênc Xanedan û Deh Keyanî 907–979 Liao 916–1125
Song 960–1279
  Song (Bakur) Xia (Rojava)
  Song (Başur) Jin Liao (Rojava)
Yuan 1271–1368
Ming 1368–1644
Qing 1644–1912
MODERN
Komara Çîn 1912–1949
Mançukuo 1932–1945
Komara Gel a Çînê 1949–
Komara Çînê (Taywan) 1949–

Şanzdeh Şahî yan Şanzdeh Keyanî yan jî Şanzdeh Qiralî (çînî: 五胡十六国, Wǔ Hú Shí Liù Guó, 304 - 439) serdemeke dîrokî ya Çînê ye. Di sala 304an de Liu Yuan (bi eslê xwe Hun e) xanedana Han Zhao damezrand û ev serdem dest pê kir. Di sala 439an de Dewleta Wei ya Bakur bakurê Çînê yek kir û ev serdem bi dawî hat.

Di vê serdemê de, li deverên bakur û rojavayê Çînê, ji alîye gelên Hun, Sien-pi, Jie, Di, û Qiang va keyaniyên "Pênc Barbar" (五胡; Wǔ Hú) û ji alîyê gelê Han (Çîn) va 11 qralî hate damezrandin.

li deverên başûr û rojhelatê Çînê, Xanedana Jin (晉朝: Xanedana Jin ya Rojava: 西晉; 265 - 314), dema ku ji hêla xanedana Han Zhao têk çu, vekişîya rojhelat û Xanedana Jin ya Rojhilat (東晉; 317 - 420) ava kir.


Şazdeh Keyanî û yên din[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Şazdeh Padîşah
Keyanî Avaker Serdem Gel
Qian Liang 前涼 Zhang Gui 張軌 301 - 376 Han
Han Zhao 前趙 Liu Yuan 劉淵 304 - 329 Hun
Cheng Han 成漢 Li Xiong 李特 304 - 347 Di
Hou Zhao 後趙 Shi Le 石勒 319 - 351 Hun(Jie)
Qian Yan 前燕 Murong Huang 慕容皝 337 - 370 Sien-pi
Qian Tsin 前秦 Fu Jian 苻健 351 - 394 Di
Hou Yan 後燕 Murong Chui 慕容垂 384 - 409 Sien-pi
Hou Tsin 後秦 Yao Chang 姚萇 384 - 417 Qiang
Xi Tsin 西秦 Qifu Guoren 乞伏國仁 385 - 431 Sien-pi
Hou Liang 後涼 Lü Guang 呂光 389 - 403 Di
Liang (Başûr) 南涼 Tufa Wugu 禿髮烏孤 397 - 414 Sien-pi
Liang (Bakur) 北涼 Juqu Mengxun 沮渠蒙遜 397 - 439 Hun (Lushui Hu)
Yan (Başûr) 南燕 Murong De 慕容徳 400 - 410 Sien-pi
Lyang (Rojava) 西涼 Li Gao 李暠 400 - 421 Han
Xia 夏 Helian Bobo 赫連勃勃 407 - 431 Hun (Tiefu)
Yan (Bakur) 北燕 Feng Ba 馮跋 409 - 436 Han
Şahiyên din
Padîşahî Avaker Serdem Gel
Chouchi 仇池 Yang Maosou 楊茂捜 296 - 506 Di
Dai 代 Tuoba Yilu 拓跋猗盧 315 - 376 Sien-pi
Ran Vey 冉魏 Ran Min 冉閔 350 - 352 Han
Yan (Rojava) 西燕 Murong Hong 慕容泓 384 - 394 Sien-pi
Vey Zhai Liao 388 - 392 Ding-ling
Hou Şu 後蜀 Qiao Zong 譙縱 405 - 413 Han
Yuven 宇文部 Yuven Mogui 宇文莫圭 302 - 344 Sien-pi
Duan 段部 Duan Jilujuan 段日陸眷 310 - 357 Sien-pi


Binêre[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Lîsteya Monarşiyên Çînê

Çavkanî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Ev gotar ji agahiyên naveroka gotara wekhev a Wîkîpediyaya tirkî pêk tê.
Ev gotar ji agahiyên naveroka gotara wekhev a Wîkîpediyaya îngilîzî pêk tê.