Gumgumoka gawiran

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
Gumgumoka gawiran an sûsmarê keviran
Laudakia stellio 002.jpg
Dabeşandina zanistî
Cîhan: Animalia
Filûm: Chordata
Çîn: Reptilia
Kom: Squamata
Famîle: Agamidae
Cins: Laudakia
Cure: L. stellio
Navê zanistî yê latînî
Laudakia stellio
(Linnaeus, 1758)
Hevwate
  • Stellio stellio
  • Agama stellio

Gumgumoka gawiran an sûsmarê keviran (Stellagama stellio), cureyekî sûsmaran e ku li ciyên germ dijî ye.

Şayes[biguherîne]

Gumgumoka gawiran

Dirêjiya gumgumoka gawiran nêzî 30 cm.[1]Serê gumgumokê sê goşe ye û pehn e. Dûvik û piyên dirêj in. Rengê gumgumokê qehewî vekirî an tarî ye, lê bi rengê gewr an komirê jî heye.[2]

Etîmolojî[biguherîne]

Navê wê ya latînî (Agama Stellio) an Laudakia stellio ji bêjeyên (stelliōn-, stēliōn-) ku wateya wê qirtîşê deqderî. Wateya bêjeyê stella, stêr e.

Reftar û hawidor[biguherîne]

Gumgumoka gawiran an sûsmarê keviran dikane rengê xwe bi kêfa xwe biguhêre û gor hawidorê wê.Lê dema ku dikeve xeterê, rengê xwe diguhêre û bi lez vedişêre di nav keviran da ku bi rastî ciya jiyana wê ye.

Belavbûna erdnîgarî[biguherîne]

Gumgumoka gawiran xwecihê welatên din: Kîpros, Tirkiye, Yewnan, Îran, Îraq, Sûrî, Libnan, Urdun, Erebistana Siyûdî û Misrê. [3] Li her derê Kurdistanê tê dînê ku bi taybetî nêv qulikên zinar û latan dijî.

Pêşangeh[biguherîne]

Binecure[biguherîne]

Gelek binecureyêngumgumokê hene û S. stellio ku belkî mîna cureyekî aloz e.[4] Pir lêkolînên zanistî wê çêbibin û ev cureyeya eger were dabeşandin û belavkirin.[5]

  • Stellagama stellio stellio
  • Stellagama stellio brachydactyla
  • Stellagama stellio cypriaca
  • Stellagama stellio daani
  • Stellagama stellio picea
  • Stellagama stellio salehi
  • Stellagama stellio vulgaris

Çavkanî[biguherîne]

  1. Arnold, E.N. and Ovenden, D. (2002) A Field Guide to the Reptiles and Amphibians of Britain and Europe. Second Edition. HarperCollins Publishers, London.
  2. Arnold, E.N. and Ovenden, D. (2002) A Field Guide to the Reptiles and Amphibians of Britain and Europe. Second Edition. HarperCollins Publishers, London.
  3. Amr, Z.S.S., Al Johany, A.M.H., Akarsu, F., Üzüm, N., Kumlutaş, Y., Baha El Din, S., Lymberakis, P., Hraoui-Bloquet, S., Ugurtas, I.H., Werner, Y.L., Disi, A.M., Tok, V., Sevinç, M., Sadek, R., Crochet, P.-A., Kaska, Y., Avci, A. & Yeniyurt, C. 2012. Stellagama stellio. In: IUCN 2013. IUCN Red List of Threatened Species
  4. Amr, Z. S. S., et al. 2012. Stellagma stellio. In: IUCN 2012. IUCN Red List of Threatened Species. Version 2012.2.
  5. Baig, K. J., et al. (2012). A morphology-based taxonomic revision of Laudakia Gray, 1845 (Squamata: Agamidae). Vertebrate Zoology 62(2) 213-60.

Girêdanên derve[biguherîne]