Heybera Golgî

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
Golgi apparatus (borderless version)-ku.svg

Ev endamok(organel) bi navên wekî Heybera Golgî,kompleksa Golgî an jî Golgî tê bi nav kirin. Heybera Golgî di sala 1897an de ji aliyê zanyarên Îtalî Camillo Golgi ve hate vedîtin. Endamoka Golgî ji loda kîsên pehnikî(sîsterna) pêk tê. Di nav sîtoplazmaya xaneyên eukaryotiyan(xaneya navik dirustî) de ne yek, lê bi dehan lod ên Golgî hene. Kîsikên ji Retîkûlûma endoplazmî(RE) diqetin, bi kîsên pehnikî yên heybera Golgî ve dizeliqin. Ev bêşa Golgî ku kîsikên ji RE digire nav xwe, wekî rûxara(rûyê) cîs (Golgî ya cîs) tê bi nav kirin. Ji beşek heybera Golgî jî hin kîsan, kîsikên hûrik bûtik didin. Ev beşa Golgî wekî rûxara trans (Golgî ya trans) bi nav dibe. Golgî navenda çêkirina karbohîdradan e. Di nav xaneyê de veguhastina lîpîd, karbohîdrad û proteîn karê Retîkûlûma endoplazmî û Golgî ye. Di nav kîsên pehnikî(sîsterne) de hin enzîm hene bi alîkariya van enzîman guherandin(modîfî) û nûrexistinkirina molekulên wek çewrî(lîpîd), karbohîdrat û proteînan pêk tê. Di nav xaneyê de cure cur makromolekul çê dibin van molekulan di nav heybera Golgî de tên Komkomî kirin. Golgî molekulên komkomî bûyî berhêlî dike ku ,biçin cihê ku pêdivî pê van heye. Lîzozom jî ji heybera Golgî çê dibe. Bûtikên ji Golgî diqetin an dibin lîzozom an jî xwe bi parzûna xaneyê ve dizeliqine û şileya hundirê xwe bi egzosîtozê davêjên derveyî xaneyê. Dîwarê xaneyên riwekan ji aliyê Golgî ve tê çêkirin. Her wisa ,Golgî û retîkûlûma endoplazmî bi hev re, veherandin û çêkirina parzûnên lebatok û xaneyê pêk tînin. Hejmara Golgî di xaneyên avzeyî de pirtir e.


Girêdanên derve[biguherîne]



(Biyolojiya Bi Kurdî 11:16, 6 gelawêj 2017 (UTC))