Here naverokê

Kezîzer

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Nora Arnezeder lîstikvaneke fransî ya kezîzer e.
Lars Unnerstall, fotbolvanê alman ê porzer.
Li Ewropayê belavbûna kesên çûr.[1]:
     80—100%      50—79%      20—49%      1—19%      < 1% hindiktir

Kezîzer, porzer an çûr taybetmendiyeke genetîkî ye ku rengê porê wan ji rêjeyên kêm ên pîgmenta tarî ya eumelanînê pêk tên. Rengê ku ji ber vê taybetiya genetîkî çêbûye bi gelek faktoran ve girêdayî ye û bi gelemperî cureyeke rengê zer e. Reng dikare ji rengê zer a vekirî (ku ji ber belavbûna kêm û lewaz a pîgmentê çêdibe) heta rengê zer a sorik "tûfrengî" an jî zerê qehweyî ya zêrîn ("qûmî") (ya paşîn dikare zêdetir eumelanîn werbigire) pêk werin.[2]

Ji ber ku rengê por bi temen re tarîtir dibe, porê zer ê xwezayî di mezinatiyê de pir kêmtir e. Porê zer ê xwezayî bi piranî di mirovên ku li Bakurê Ewropayê dijîn an jî ji kesên ku ji koka wan têne de tê dîtin û dibe ku porê zêr bi pêşketina çermê ronî re pêşketibe ku ji ber asta kêmtir a tîrêjên rojê ya li bakurê Ewropayê ku senteza Vîtamîna D bi bandortir dike. Porê zer di nifûsên din de jî pêşketiye. Her çiqas ewqas berbelav nebe jî, di nav nifûsên xwemalî yên Giravên Solomon, Vanuatu û li Fîjiyê, di nav berberên Afrîkaya Bakur de û di nav hinek gelên asyayî de tê dîtin. Ev taybetî ya genetîkî di heman demê de li Kurdistanê jî tenê dîtin ku hinek zarokên kurd bi vê taybetiyê tenê dinyayê.[3]

  1. ^ "Frost: Why Do Europeans Have So Many Hair and Eye Colors?" (bi îngilîzî). Cogweb.ucla.edu. Ji orîjînalê di 27 sibat 2018 de hat arşîvkirin. Roja gihiştinê 14 sibat 2025.
  2. ^ "Definition of BLONDISM". www.merriam-webster.com (bi îngilîzî). Roja gihiştinê 25 tîrmeh 2025.
  3. ^ BERNAMEGEH. "Gelo kurdên rastîn porzer in?". Güneydoğu Ekspres - Sondakika Diyarbakır ve Bölge haberleri (bi tirkî). Roja gihiştinê 25 tîrmeh 2025.