Mîlan (êl)

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
Êla Mîlan
Agahiyên gelemperî
Hoz Şêxanî
Dûdkanî
Delêyî
Brûkî
Amûyî
Mendula
Shekak
Banokî
Kurdikan
Xanî
Keçelî
Berûyî
Xelîkan
Kezûyî
Qelikî
Esil Kurd (Kurmanc)
Ziman Kurmancî
Belavbûn Makû Urmiye Xoresan Wan
Demografî
Gelhe 25.630 malbat li Rojhilatê Kurdistanê[1] 13.428 malbat li Başûrê Kurdistanê
Bawerî
Dîn Îslam

Mîlan yek ji êlên rojhilatê Kurdistanê ye. Êla Mîlan niha li derdora Urmiye Makûyê, başûrê çemê Erez, li Îranê dijî. Cîranan wan êla Celalî û eşîra Şadî ne.


Dîrok[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Hesabê herî pêşîn yê Milan li Makû bû.[2] Lêbelê, ew heya Osmanî carî, di sedsala 16-an de, ku ew berbiçav bûne. Ew di defterên bacê de hatin behs kirin, wekî ku li Dêrsim wekî Millî ya Piçûk û Mezin heye, ya navçeya Mêrdînê.[3] Ji destpêka sedsala 18-an û pê ve, Osmanî di derheqê berhevkirina bacê de jêhatiyên wan ji destê wan derxistin, û, bê encam, bi berdewamî hewl didin ku Milan rûnin, heta ku sernavê İskan jî didin wan. Başî, an jî Serokê Sedentarîzasyonê. [4] Hin ji wan hatin sirgûn kirin Reqa, û di nîvê duyemîn ê sedsala 18-an de, serokên eşîrên Milan de facto 'bûn 'axayên vê herêmê. Bi vî rengî, gelek malbatên navdar ên Raqqah dikarin bav û kalên xwe vegerînin Mîlano, her çend vana bi piranî di dawiya sedsala 19-an de hatibûn asîmîlekirin.[5]

Serokê wê yê herî navdar bû, yê ku ji 1863 heya 1908 serokatiya eşîrê dikir. Ew beşdarî avakirina Wêranşar, Riha bû, û rêber, lê di dema qetlîamên Xiristiyanan di dawiya sedsala 19-an û destpêka sedsala 20-an de, wî xiristiyan parast û li dijî Osmaniyan serî hilda. [6]

Ji bibine[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Çavkani[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. http://www.iranicaonline.org/articles/milan Milan, Iranica
  2. https://www.academia.edu/35882840/Şâfiîliğin_Kuzey_Mezopotamyada_Yayılmasında_Mervânîlerin_Rolü
  3. Zivistan, Stefan. "Syriens im Spiegel Osmanischer Archivquellen (18. JH.)." Archivum Ottomanicum 27, No. 1 (2010): 225, Harrassowitz Verlag.
  4. Wintert Stefan. "Parêzgeha Reqa di bin Desthilata Osmanî de, 1535-1800: Lêkolînek Pêşîn." Kovara Lêkolînên Rojhilata Nêzîk 68, No. 4 (2009): 255. Zanîngeha Chicago Press.
  5. Ababsa, Myriam. "Mise en Valeur Agricole et Contrôle Politique de la Vallée de l'Euphrate (1865-1946): étude des têkiliyên Etat, Nomades û Citadins dans le Caza de Raqqa." Bultena d'Etudes Orientales 53-54, No. 1-2 (2002): 459-488.
  6. Joost Jongerden, "Elite Encounters of a Violence kind: Milli Ibrahim Paşa, Ziya Gökalp and Têkoşîna Siyasî li Dîyarbekirê Di Zivistana Sedsala 20-an de, "di Têkiliyên Civakî de li Osmanek Diyarbekir, 1870-1915, weş. Joost Jongerden & Jelly Verheij (Leiden: Brill, 2012), 64.