Android

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Here cem: navîgasyon, lêgerîn
Android
Android robot 2014.svg Android logo (2014).svg
Android 7.0-en.png
ev li ser Android 7.0 "Nougat dixebite

Malper    www.android.com
Pêşxistin Google, Open Handset Alliance, Android Open Source Project
biguherîneBelge

Android (ji peyva yewnanî androides bi wateya wek mirovan) yek ji pergala xebitandinê ji bo guhêzbar e wek smartphone û komputera tablet.[1] Ev pergaleke Open Source e, ji aliyê Open Handset Alliance ve hatiyê pêşvêbirin û bi Google tê birêkirin. Bingeha xwe Linux-Kernek e.

Larry Page di 13'ê adara 2013'an de aşkere kir ku êdî li hemû cîhanê ji 750 mîlyon pirtir guhêzbar bi rêya Androidê dixebitin û Eric Schmidt di nîsala 2013'an de diyar kir ku ev jimar her roj bi 1,5 mîlyon guhêzbarên nû zêde dibe.[2]

Dîrok[biguherîne]

Di havîna 2005'an de Google şirketa Android a ku di havîna 2003'an de hatibû damezirandin kirî. Di wê demê de Android hê nedihate nasîn. Tenê dihate zanîn ku evya pergalan ji bo telefonên bêrikê amade dikir.[3]

Di 5'ê mijdarê 2007'an de Google da nasîn ku ewê bi hevkariya 33 endamên Open Headset Alliance ji bo telefonên bêrikê pergaleke xebitandinê ya bi navê 'Android' pês bixe.[4] Ji 11'e cotmehê 2008'an pêve Androîd êdî bi awayeke fermî ji raya gistî re amade ye.[5]

Yekem guhêzbarê ku bi alîkariya pergala xebitandinê ya Android kar dikir smartphone a bi navê HTC Dream bû û ev di 22'ê cotmehê 2008'an de li DYA'yê bi rêya T-Mobile G1 kete piyasê. Yek ji taybetiyên vê smartphone'ê ev bu ku karibû Global Positioning System bikarbîne û xwediyê sensorên hereketê bû jî. Herwiha, ev taybetî heta îro beseke bingeh a Android'ê ye. Ji wir û pê ve gelek guhêzbarên reng bi reng ên sîrketên cuda hene û bi Android'ê kar dikin. Ji sala 2010'an heta îro Google êdî guhêzbarên xwe yên Android'ê jî bi xwe amade dike, wek guhêzbarên Nexusê.

Ekran û bikaranîna wê[biguherîne]

HTC Dream: Yekemîn guhêzbarê piyasê ku bi rêya Aandroid kar dike.

Bikarhênerên Androidê wê bi rêya touchscreen (ekrana destdayînê) û çend tûşên software an jî hardware bikartîne. Ji vê bêhtir gelek sepanên cuda hene, yên ku digel birêvebirîna axaftinê karin bên bikaranîn. Rûyê bingeh ê ekranê ji 3 heta 7 ekranên destpêkê pêk tê û her yek ji wan rûyê guhêzbarê tijî dike.

Kenarê jorîn wek 'perpaza agahiyan' kare bê dîtin: Li milê xwe yê rastê agahiyên derheqê saet, rewsa sarjê, girêdana înternetê, bluetooth û WLAN'ê nîsan dide. Li milê xwe yê cepê jî agahiyên derheqê pergalên aktîf û peyamên cûr bi cûr (wek ên pergalê) hene.

Çavkanî[biguherîne]