Kerbela

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
Kerbela
bi erebî: كربلاء‎‎, Karbalā
Karbala City 3.jpg
Qebra Hezretî Huseyn a bajarê Kerbela
Kerbela is located in Iraq
Kerbela
Kerbela
Nexşeya cihan Iraq
Kargêrî
Welat  Îraq
Parêzgeh Kerbela
Şaredar Aqil al-Turaihi
Demografî
Gelhe 690.100 (2014)
Erdnîgarî
Koordînat 32°37′Bk 44°02′Rh / 32.62°Bk 44.03°Rh / 32.62; 44.03
Dem (UTC) UTC+02.00 (DAZD) Havîn UTC+04.00 (DAZD)
Yarîgeha Navdewletî ya Kerbelayê

Kerbela (bi erebî: كربلاء‎‎; Karbalā’) bajareke Iraqê ye û bajar dikevê 100 km başûrê rojavayê Iraqê. Di dema Huseyn bin Elî de bi navê Elqediriye (al-Qadiriya) û Şatu'l-Firatê (Shatt al-Firat) jî dihata zanîn.

Etîmolojî[biguherîne]

Di nav vekolînerên cihê de, di derheqê eslê peyva Karbala de, gelek nêrîn hene. Hinek destnîşan kirine ku Karbala têkiliyek bi zimanê karbalato re heye, hinên din hewil didin ku wateya peyva Karbala der bixin û lêker û zimanê xwe analîz bikin. Ew encam digirin ku ew ji peyva erebî Kar Babel tê wergirtin, ku ew komek ji gundên Babilî yên kevnar bû ku tê de ne.

Lekolîner Yaqût Hemawî destnîşan kiribû ku wateya Karbala dikare gelek ravekirinan bike, yek ji wan ev e ku cîhê ku Huseyn bin Elî lê şehîd bûyî ji erdek nermî pêk tê, bi erebî al-Karbalat, yanî "erdeke nerm". Li gorî baweriya şiiya, serfirîşte Cebraîl çîroka wateya rastîn ya navê Karbalā ji Hezretî Muhemmed re gotiye: ji peyvên karb (bi erebî: كَرْب, "axa ku dê bibe sedema gelek agiran") û balî' (bi erebî: بَلَاء, "êş, bibe sedema êşan") pêk tê[çavkanî pêwîst e].

Bûyera Kerbelayê[biguherîne]

Bûyera Kerbela di 10ê çiriya pêşîn a sala 680an de di navbera artêşa ya duyem a Emewî, artêşa kurê Muawiye I Yezîd û artêşek biçûk ya Huseyn bin Elî neviyê Hezretî Muhemmed, li bajarê Kerbelayê qewimiye.

Cîhên dînî[biguherîne]

Bi bajarê Necefê re cihê ku bi pirranî mezheba şiîtî lê dijîn bajarê Kerbela ye. Piştê bidawîkirina rêveberiya Sedam Huseyn, bajar pêşket û bû yek ji wan bajarên tûrîstîkên Iraqê.

Çend cihên navdar û cihên dînî ya bajarê ev in

Balafirgehên bajarê[biguherîne]

Çavkanî[biguherîne]

Girêdanên derva[biguherîne]