Dep

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Here cem: navîgasyon, lêgerîn
Navçeya Depê
Karakoçan
Karakocan.jpg
Dîmenek ji navenda bajarê Depê

Welat Bakurê Kurdistanê
Dûgel Tirkiye
Parêzgeh Xarpêt (parêzgeh)
Serbajar Dep

Hejmara nahiyan 3 nahiye
Hejmara bajarokan 2 bajarok
Hejmara gundan 88 gund

Gelhe (2008) 30.338[1] kes
Rûerd 1.085[2] km2
Berbelavî 28 kes/km2
Bajarê navendî
Koordînat 38°57′8″Bk 40°2′13″Rh / 38.95222°Bk 40.03694°Rh / 38.95222; 40.03694
Gelhe (2008) 13.487 kes
Bilindayî 1.090 m
Koda postayê 23600
Koda telefonê (+90) 424
Nexşeya cihan Tirkiye
Dep (Tirkiye)
Dep

Dep (bi tirkîKarakoçan) girêdayî Mezrayê / Elezîzê ye. Dep bi rêbejahî 102 km dûrî bajarê Elezîzê ye. Navbera Depê û Çewlîgê (Bîngol) jî bi rêbejahî 50 km ye. Riya ku ji Elezîzê tê û aliyê Bîngolê heya Wanê diçe, ber Depê re derbaz dibe. Dema hîna bajar biçûk bû va riya bajêr 4 km dûr bû. Lê niha bajar berî bi aliyê rê de jî çûye û xwe gihandiye rê.

Erdnîgarî[biguherîne]

Cî û tixûbên bajêr[biguherîne]

Nexşeya Depê

Hidûdên Depê li bakur bi Gêxiyê ve, li rojava bi Mêzgirtê ve, li başûr bi Qowanciyan re û li rojhilat jî bi Bîngolê ve tê girêdan. Pîvana erdê Dep ê 1.085 km² ye û bajar ji rûyê avê 1.090 m bilind e. Rewşa hewayê bi havînan pirr germ û ziwa, zivistanan jî sar derbas dibe.

Herêma ku bajar di tê de ye bi kurdî Oxî tê binavkirin. Dep heya sala 1936'î gundekî Oxiyê bû û di sala 1936'î de bûye bajarok (navçe). Berê bajarokbûna Depé nehiyeya Çanê girêdayî Gêxiyê, nehîyeya Oxî û Lexanê jî girêdayî Paloyê bû. Van hersê nehiye bi navé Karakoçanê dibe bajarokê Xarpêtê

Çiya û çem[biguherîne]

Çiyayên herî bilind ê Depê li rojhilatê çiyayê Qirûcê (2.372 m) û çiyayê Qizildağê (1.538 m) ne. Li rojavayê jî çiyayê Tor (1.615 m), çiyayê Celo (1.594 m) û Diyarê Gazê (1.450 m) bilind dibin.

Çemê Pêrê: çavkaniya Pêrê li bajarê Gêxiyê ye. Çemê Pêrê wekî sînorê di navbera Depê û Nazmiye (Qisle) û Mêzgirtê di başûr de diherike gola Kebanê. Li ser çemê Pêrêyê sê pirê ji beton û sê pirê ji dar hene. Di bihar û payîzê de ne gengaz e ku, mirov derbazî hêla din bibe.

Çemê Oxîyê li gundê Sarican derdikeve, ji nav Depê re derbaz dibe û li nêzikê gundê Golanê dikeve nav çemê Pêrê.

Aborî û civak[biguherîne]

Aboriya Depê li ser çandinî û ajaldariyê ye. Pir kes ji welêt diçin dewletên Ewropa ji bo karkirinê. Ew ji lêzimên xwe re pereyan dişînin û di warê aborî de alîkarî dikin. Erdê ku ji çandiniyê re munasîb e 417.000 dekar e. Ew jî ji sedî 38 (38 %) erdé Depê ye. Tenê 10 %ê vê axê avî, yên din bej e.

Çavkanî[biguherîne]

Girêdanên derve[biguherîne]

38°57′08″Bk 40°2′13″Rh / 38.95222°Bk 40.03694°Rh / 38.95222; 40.03694