Hannibal

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Here cem: navîgasyon, lêgerîn
Peykerê Hanîbal

Hanîbal, (z. 247'ê BZ - m. 183/182'ê BZ) kartacayî, serekfermandar û siyesetmedarek bû. Li dijî Roma şer kir. Herî zêde kirina wî ya ku bûya mal dîrokê, ew a ku wî artişa xwe li ser hîspenîya û pîrenê re û li ber çîyayê Alpan re di nava Îtalya de birîya ya. B wê awayê, taktik û teknîkên wî ên leşkerî ên ku bikarhanîna, ta roja me weke yên hûnera leşkerî tên zanîn. Hanîbal, yek ji wan mirovên ku di hûnera xwe ya leşkerî de weke zaneyekî mazin tê dîin a jî.

Jîyangerî[biguherîne]

Hanîbal, kurê Hemîlcar Barca (Hamilcar Barca) ye. Hemilcar Barca, berîzayinê di 247´an de hat dunyê. Dema wî de, Qartaca, weke demeke xwe ya xwerş buhurand. Wî, li gorî têgihiştineka hemdemî welatê xwe pêşxist. Di dema babê Hanîbal de, hin hêrîşên roma li axa Qartaca dibin. Lê bi sernakevin. Piştre ku dem hat dema Hanîbal, bavê hanîbal, ji ber ku wî fahmkiribû ku wê hirêşên roma li axa wan bidom in êdî wî kurê xwe ji aliyê hunerî ve pêşxist ku piştî wê re karibê li ber wan biser bikeve. Bavê hanîbal, di dema wî de gelek hêrîşên roma li axa wan bûbûn û di wan herîşan de gelek windahiyên wan bûbûn. Ji ber wê jî, ew pirr bi hêrs bûbû. Ji ber wê yekê, tê gotin ku bi "hêrsa tolhildanê", bavê hanîbal ew mazin kir ku bersiva wan bide.

Piştî ku Hanîbal hat li dewsa bavê xwe, piştre axên pêşî didestê wan de bûn ên weke Hîspeniya û pîrene, ku weke beşek ji Îtalya roja me na jî, ji bo bi şûn de hildê cara pêşî bi 9 hezar leşkerî ket cengê de û bi ber Pîrenê ve diçê. Di wê demê de, ku bakûra îspaniya roja me jî hin herêmên wê di nav de, wî kirina bin kontrola xwe de. Bi wê re, li ber çîyayên alpan, hebûxwe diparêzê. Piştre li wir, bi artişeka 38 hezar leşkerî, ew biplan herîkîna didomêne. Gelek herêman jî ji bin kontrola roma rizgar dike. Li gelek deveran wan dişikêne.