AFN (IPA) ji bo Kurdî
Xuyakirin
Alfabeya fonetîk a navnetewî ji bo zimanê kurdî (IPA).
| AFN | Mînak | AFN | Mînak |
|---|---|---|---|
| [ɑ] | agir, artêş, azadî, ar | ||
| [b] | ba, berx, bisk, bî | ||
| [ʤ] | car, ciwan, cî | ||
| [ʧ] | çêlek, çivîk, çûr | [tʃʰ] | çay, çeper, çi |
| [d] | derî, dil, don, dûr | ||
| [æ] | em, eger, evîn | [ʕ]* | enîşk, ezman, egîd |
| [e] | êş, êrîş, êl | ||
| [f] | fem, firîn, fîl, feyde | ||
| [g] | gaz, ger, gêzî, gur | ||
| [h] | har, hêk, hirî, hûr | [ħ]* | hal, hemam, heyf |
| [ı] | rik, birin, kirin | ||
| [i] | înî, îro, îşev | ||
| [ʒ] | jûjî, jin, jiyan | ||
| [k] | kil, kin, kevçî, kor | [kʰ] | ken, kûsî, kî, kanê |
| [l] | lîstik, lawik, ling | ||
| [m] | mast, masî, mîr | ||
| [n] | nan, nîvro, nû, niha | ||
| [o] | ode, ol, oldar | ||
| [p] | poz, pirç, pêr, piştî | [pʰ] | pişîk, parsek, pak |
| [q] | qijik, qemer, qirik | ||
| [r] | roj, rê, rastî, rewş | [ɾ] | hirmî, tirî, dar, êvar |
| [s] | sêv, serî, sifir, sî | ||
| [ʃ] | şêr, şîv, şe, şahî | ||
| [t] | ta, tima, tirs, tendûr | [tʰ] | tî, têr, tor, toz |
| [y] | tu, didu, ku, ruh | ||
| [u] | ûtî, ûris, ûnîversîte | ||
| [v] | vir, virrek, vazo, vala | ||
| [w] | werdek, welat, wir | ||
| [x] | xort, xanî, xêlî, xal | [ʁ]* | axa, bax, qax, çax |
| [j] | yek, yasemîn, yar | ||
| [z] | zava, zêr, zeytûn | ||
| [w̥] | xwerin, Xwedê, xwê | ||
| [ŋg] | deng, reng, tengasî |
| Sembolên din ku di transkrîpsiyona kurdî de tên bikaranîn | ||
|---|---|---|
| AFN | Şîrove | |
| ˈ | Derba ku li pêşiya kiteya derbdar tê danîn, mînak: azadî [ɑzɑˈdi] | |
* Dengên [ʕ], [ħ], [ʁ] ji zimanê erebî ketine zimanê kurdî. Ev deng ji hêla zimanzanên kurd ve wek fonemên serbixwe nayên nirxandin. Bi guhertina fonemên erebî [ʕ], [ħ], [ʁ] bi dengên kurdî yên orijînal [æ], [h], [x] ve wateya gotinan nayê guhertin (jêder: hûr [huɾ] – tiştekî parçekirî yan pirr biçûk û hûr [ħuɾ] – zik). Bi pêşketina wêjeya kurdî fonemên kurdî yên dîrokî [æ], [h], [x], ku di şûna wan de fonemên erebî [ʕ], [ħ], [ʁ] dihatin bikaranîn, careke din tên vejiyandin.
| Ev gotara têkildarî zimên şitlekê ye. Heke tu bixwazî berfireh bikî pê li biguhêre bike. (Çawa?) |