Sorika meymûnê

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
Sorika meymûnê
Monkeypox.jpg
TaybetîNexweşiya infeksiyonê
BerjengTa, serêş, êşên masûlkeyan, rijandina bilbil, girêkên lîmfê werimî
Destpêk5-21 roj piştî vegirtinê
Demajok2 heta 4 hefteyan
SedemVîrûsa sorika meymûnê
TeşhîsTestkirina DNA ya vîrûsê
TeşhîsacûdakerSorika mirîşkan, Sorika biçûk
BergirtinVaksîna sorika biçûk
DermanTecovirimat
FrekansKêm
Mirinkêmtir ji 1% (Baskê Rojavayê Afrîkayê), heta %10 (Baskê Tejaneya Kongo, bê dermankirin) [1]

Sorika meymûnê nexweşiya infeksiyona ji aliyê vîrûsa sorika meymûnê ya hin heywanan ve derbasî nav mirovan çêdibe.[2] Nîşan bi taya, serîşê, êşên masûlkeyan, girêkên lenfê werimî dest pê dikin û paşê ew wekî bilbilî û qalik li ser çêdibe. Dem ji nîşanbûnê heta destpêka nûveyê li dora 10 rojan e. Demjimêra nîşanan bi gelemperî du û çar hefte ye.[3]

Sorika meymûnê dikare ji goştê heywanên kovî yên Afrîkayê, gezkirina heywanan an xişandin, şilavên laş, tiştên gemarî an têkiliya nêzîk bi kesek vegirtî re were belav kirin.[4] Vîrûs bi gelemperî di nav hin mişkan de belav dibe. Teşhîs dikare bi ceribandina birînek ji bo DNA'ya vîrûsê were piştrast kirin.[5] Dibe ku nexweşî dişibihe mirîşkê.

Sorika meymûnê yekem car di sala 1958'an de di nav meymûnên laboratîfê ya li Kopenhag, Danîmarka hate vegotin.[6] Yekemîn bûyerên di mirovan de di sala 1970'an de li Komara Demokratîk a Kongoyê hatin dîtin.

Çavkanî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. Osorio, J.E.; Yuill, T.M. (2008). "Zoonoses". Encyclopedia of Virology. pp. 485–495. doi:10.1016/B978-012374410-4.00536-7. ISBN 9780123744104. S2CID 214756407.
  2. "About Monkeypox". CDC (in American English). 11 May 2015. Archived from the original on 15 October 2017. Retrieved 15 October 2017.
  3. "Signs and Symptoms Monkeypox". CDC (in American English). 11 May 2015. Archived from the original on 15 October 2017. Retrieved 15 October 2017.
  4. "Monkeypox". CDC (in American English). 11 May 2015. Archived from the original on 15 October 2017. Retrieved 15 October 2017.
  5. "2003 U.S. Outbreak Monkeypox". CDC (in American English). 11 May 2015. Archived from the original on 15 October 2017. Retrieved 15 October 2017.
  6. Biswas, Sayantani (2022-05-22). "Monkeypox cases reported in these countries so far. Check full list here". mint. Retrieved 2022-05-22.