Şoreşa Amerîkayê

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Şoreşa Amerîkayê
  • Şoreş Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
DûgelDewletên Yekbûyî yên Amerîkayê Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Dema destpêkirinê
  • 1765 (Stamp Act 1765, according to some sources) Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Dema bidawîbûnê
  • 1783 Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
Pêk tê ji
  • Second Continental Congress Li ser Wîkîdaneyê biguhêre
biguhêre - Wîkîdaneyê biguhêreBelge

Şoreşa Amerîkayê sazgar û siyasiya ku di navbera salên 1765'an û 1783'an de di dema ku dagirkerên Sêzdeh Koloniyên Amerîkayê ku di monarşîyê Brîtanî û arîstokrasiyê, desthilatî ya Brîtaniya Mezin de gêr kirin û Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê ava hilda bû.

Guherandinên di sala 1765'an de, endamên civakên koloniyalê Amerîkayê ji bo desthilata parlamena Brîtanya red kir û ji wan re bacê ji bo avakirina qanûnên din tesîra xwe li nûnerên wan bê koloniyala di hikûmetê de kirin. Piştî deh salan, berdemama xwepêşandan ji aliyê koloniyan (naskirî wek Patrîotan) gur bûn, wekî ku di Partiya Çayê ya Bostonê di sala 1773'an de, dema ku welatparêzên karên şandinê ya bacê ji Parlamena kontrolkirin rûxandin û Şirketa Rojhilatê Hindistanê qedirkirin. Brîtanya bersiv di esasa qanûna zextkirin li ser Massachusetts di sala 1774'an hate naskirin wek şandiyan û tepeseriyê piştî Patrîotên di koloniyên din de li pişt Meşa Massachusetts bûn. Di dawiya sala 1774'an de, Patriot hikûmeta alternatîf xwe bi xwe ji bo hewldanên berxwedanê li hember jî Brîtanyaya Mezin hevahengî baştir damezirandin, dema ku koloniyên din tê zanîn ku dilsozan tercîh kir ku rêzkirina li Taca Brîtanyayê mane.

Çavkanî[biguhêre | çavkaniyê biguhêre]