Fîrûz Nihawendî
Fîrûz Nihawendî | |
|---|---|
 | |
| Navê rastî | پیروز نهاوندی  |
| Jidayikbûn | |
| Mirin | 3 çiriya paşîn 644 Medîne, Kaşan |
| Sedema mirinê | Exsanguination (Xwekuştin) |
| Cihê goristanê | Piruz Nahavandi Mausoleum |
| Pîşe | |
biguhêre - Wîkîdaneyê biguhêre | |
Fîrûz Nihawendî (jdb. sedsala 7an - m. 3ê mijdara 644an) bi farisî: پیروز نهاوندی) an Ebû Lû'lûe (bi erebî: أبو لؤلؤة) an jî Ebû Lû'lûe el-Mecûsî (erebî: أبو لؤلؤة المجوسي, farisî: فیروز نهاوندی), leşkerekî farisî bû ku bi kuştina xelîfê duyem, Omer îbn el-Xeteb, di sedsala 7an de navdar bûye.
Kuştina Omer û encamên wê
[biguhêre | çavkaniyê biguhêre]Medîne, paytexta xelîfeya destpêkê, bi gelemperî ji bo kesên ne-ereb girtî bû. Lêbelê wekî misilmanek destûr hatiye dayîn ku Nihawendî ji bo xelîfetiyê li Medîneyê bixebite. Di 31ê cotmeha 644an de, Nihawendî dema ku Omer nimêja sibê dikir, bi xencerek du-tijî êrîşiya Omerê kiriye. Sedema êrîşê heta îro jî ne diyar e. Mimkun e ku Nihawendî hêrs dibû ji ber Omer betalkirina standina bacan ji kesên ne-ereb red kiriye.
Li gorî vegotinên dîrokî, Fîrûz Nihawendî an li Medîneyê hatiye girtin û îdamkirin an jî li wir xwe kuştiye. Ji bo tolhildanê, Ubeydulleh îbn Omer (yek ji kurên Omer) ne tenê keça Nihawendî, lê herwiha efserê leşkerî yê berê yê sasaniyan bi navê Hurmuzân û Cufeyna, xiristiyanek ji Hîre (Iraq) ku wekî mamosteyek taybet ji bo malbatek li Medîneyê dixebitî, kuştin da.[1][2]
Fîrûz Nihawendî ji aliyê hin şiiyan ve wekî leheng tê hesibandin. Di serdema sefewiyan de, merasimek ji bo rûmeta wî ku wekî Omer Koşan tê zanin, li ser gora wî hatiye lidarxistin. Ev merasim niha ji bo pêşvebirina yekîtiya îslamî li Îranê qedexe ye.
Çavkanî
[biguhêre | çavkaniyê biguhêre]- ↑ Madelung 1997, rr. 68–70; Levi Della Vida & Bonner 1960–2007; Pellat 1983–2011.
- ↑ "الهداية الكبرى". alawi12.tripod.com. Ji orîjînalê di 25 nîsan 2025 de hat arşîvkirin. Roja gihiştinê 9 hezîran 2026.
Girêdanên derve
[biguhêre | çavkaniyê biguhêre]
Li Wikimedia Commons medyayên di warê Fîrûz Nihawendî de hene