Mîrîtiya Mezin a Lîtvanyayê (lîtvanî: Lietuvos Didžioji Kunigaikštystė, lîtvaniya berê: Didi Kunigiste Letuvos, îngilîzî: Grand Duchy of Lithuania, latînî: Magnus Ducatus Lituaniæ, polonî: Wielkie Księstwo Litewskie, rûsî: Великое Княжество Литовское) dewleteke rojhilatî û navrastî ya Ewropa ku ji sedsala dozdemîn/sêzdemîn ta sedsala hijdemîn berdewam bûye. Ji aliyê Lîtvaniyan ve hatiye damezrandin. Di sedsala panzdemîn gihişte mezintirîn tixûbên xwe û wê demê dewleta herî mezin ya Ewropa bû. Navê 'Mîrîtiya Mezin' di dawiya keyîtiya Gedimînas de hat binavkirin. Di dema kurê Gedimînas, Algîrdas de mîrîtî bêhtir fireh bû, ji dema desthilatdariya hemû keyan ku mîrîtî di bin destê wan de bû. Piştî desthilatdariya Algîrdas, Jogaila rûpeleke nû di dîroka Lîtvaniyan de vekir bi Yekîtiya Kreva (1386). Bi vê yekbûyîne Keyaniya Polonyayê û mîrîtî bûn dewleteke hevbeş. Bi vê yekîtiyê di bin desthilatiya key Vytautas de dewlet di Şerê Grunwald'ê de biserket. Lê piştî mirina Vytautas nakokî di navbera her du gelan de derket û jev veqetîn. Di sala 1569 de careke dî her du gel bûn yek (Komara Lîtvanî-Polonî) bi Yekîtiya Lublînê. Di vê federasyonê de Lîtvanî xwedî zagon, artêş û gencîneya xwe bi xwe bûn.[1] Di maweya federasyonê de Mîrîtiya Lîtvanî tevlî gelek şeran bû. Bo mînak Şerê Lîvonî, Şerê Bakurî û yên din. Ev federasyon di sala 1795'an de ji aliyê împeratoriya Rûsan, Prûsya û Awistirya ve hate hilweşandin.
