Zimanê lazî

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
  Lazî
ლაზური ნენა
 
Welat Tirkiye û Gurcistan
Hêrem an navçe Rojhilata Navîn
Hejmara zimanaxêvan 500.000-1.000.000
Rêza vî ziman di nav zimanên cîhanê de
Alfabe Tîpên gurcî
Dabeşandina malbata ziman
malbata zimanên qefqazî
başûrê qefqazî
Zimanê lazî
(Dabeşandina zimanî li gorî SIL)
Rewşa fermî û kodên ziman
Zimanê fermî ye li
Bi rêxistin
ISO 639-1
ISO 639-2 cau
ISO/DIS
639-3
lzz
SIL
Bibînin  : ziman, listeya zimanan, koda rengan
Nexçeya zimanan Qafqasî û Lazî
Rojnameyeke bi lazî

Lazî (bi lazî: Lazûrî yan Lazûrî Nena) zimanê lazan e.

Li başûrê rojavayê Deryaya Reş û li hin komarên berê yên YKSS'ê tê axavtin. Hejmara axavdaran li Tirkiyê zêdetirî 600.000 in. Mixabin gelek laz îro êdî nikarin bi zimanê biaxivin, hatine asîmîlekirin.

Lazî ji malbata zimanên qefqazî ye. Bi zimanên megrelî û gurcî ve têkildar û cîran e.

Zaraveyên zimanê lazî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  • Hopan (bi lazî: xopuri), li Hopa û Acarya
  • Vîtse-Arkabyan (bi lazî: vitzur-ark'abuli), li Arhavî and Findeqlû
  • Çkhalan (bi lazî: çxali), li Düzköy (Çxala), Borçka
  • Atînan (bi lazî: atinuri), li Pazar (navê berê Atîna)
  • Ardeşenyan (bi lazî: art'aşenuri), li Ardeşen.
Kurdî Atînayî Art'aşenî Arkabî Xopa–Batûmî
ez hêz dikim malimben maoropen p’orom p’qorop
tu hêz dikî galimben gaoropen orom qorop
ew hêz dike alimben aropen oroms qorops
em hêz dikin malimberan maoropenan p’oromt p’qorot
hon hêz dikin galimberan gaoropenan oromt qoropt
ew hêz dikin alimberan aoropenan oroman qoropan

Zimanê lazî û zimanên cîran[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Romî Lazî Kurmancî Dumilî
davet ç'anda vexwendin[1] mom[2]
yürek guri gurçik[3] zerrî[4]
tas kva kevir[5] kemer[6]
kelebek parpali perperik[7] perperik[8]
ezmek zeri[9] zêrandin[10] -
mısır lazut'i lazût[11] lazut[12]
ates daçxuri xurî[13] adir[14]
kül mt'veri arî[15] wele[16]
toprak dixa xak[17] hard[18]
su wari av[19] awe/awi[20]
dere 1 oruba robar[21] çhem
dere 2 ç'ala newal[22] la[23]
hayvan skindina kedanî[24] heywan
tavan ç'eri orik[25] çêrang[26]
ağıt bgara girî[27] lawike
ağlamak bgarini girîn[28] berbene/zirrene[29]
dana negeni/gini nogin/conega[30] mozike
yavru monta mindal[31] soe
kurt mgeri gur[32] verg
yeşil xanç'eni xang[33] khêwe
bacak polo pole[34]

Girêdanên derve[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Çavkanî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=davet&ziman=ku
  2. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  3. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  4. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  5. http://legerin.ferheng.org/search/kurd2turk/ta%C5%9F.html
  6. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  7. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  8. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  9. http://www.doviguram.lazuri.com/
  10. http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=ezmek
  11. http://legerin.ferheng.org/?lang=kurd2turk&pg=search&s=misir
  12. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  13. http://legerin.ferheng.org/search/enstitu/xur%C3%AE.html
  14. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  15. http://legerin.ferheng.org/search/enstitu/ar%C3%AE.html
  16. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  17. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  18. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  19. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  20. http://legerin.ferheng.org/?lang=zaza2turk&pg=search&s=su
  21. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  22. http://legerin.ferheng.org/?lang=kurd2turk&pg=search&s=newal
  23. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  24. http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=kedani
  25. http://legerin.ferheng.org/search/kurd2turk/orik.html
  26. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  27. http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=a%C4%9F%C4%B1t
  28. http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=a%C4%9Flamak
  29. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  30. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  31. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  32. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 2012-03-20 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 2013-01-05
  33. http://legerin.ferheng.org/?lang=enstitu&pg=search&s=ye%C5%9Fil
  34. http://www.civrak.com/anasayfa1/modules/wordbook/entry.php?entryID=992[Girêdan daimî miriye]