Dubai

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
Dubaî
دبي
Alaya Dubai(y)ê
(Ala)
Dubaî is located in Emirtiyên Yekbûyî yên Ereb
Dubaî
Dubaî
Kargêrî
Welat  Emirtiyên Yekbûyî yên Ereb
Emirtî Mîrnişînên Dubai Dubaî
Damezdandin 9'ê pûşperê 1833
Demografî
Gelhe 2.106.177 kes
  •  % 53 Hindî
  •  % 17 Ereb
  •  % 13.3 Pakistan
  •  % 7.5 Bangladeş
  •  % 2.5 Filîpîn
  •  % 1.5 Srî Lanka
  •  % 0.3 Amerîka
  •  % 5.7 (Ji Welatê din)
  • Erdnîgarî
    Rûerd 4.115 (1.588,8 mi2) km²
    Koordînat 25°16′06″Bk 55°20′32″Rh / 25.26833°Bk 55.34222°Rh / 25.26833; 55.34222
    Agahiyên din
    Koda telefonê +971
    Malper Emirtiyên Dubaî
    Şaredarê Serokatî
    Dubaî Turîzm

    Dubaî, Dubai an jî Dubay (bi erebî: دبي‎) li Nîvgirava Erebistanê yek ji heft Emirtên Emirtiyên Yekbûyî yên Ereb ye. Rêveberîya cure Emirtî û hemû kil danên îfada wî ji Emirtiyên Dubaî, bi terîfkirina Bajarê Dubaî tê cudakirin. Dubaî di salên 1990'an de bajarekî masîvan û bajarokekî lîman bû. Di salên 1930'an de bi Krîza Aborî ya Cîhan, pîyase Dubaî incî jî bandor kir û ji rê têkçûn. Navbera salên zêde 1969'an bi dîtina Petrol'ê li Dubaî dest bi deranînê kirin. Di sala 1968'an de Îngilîstan parastina xwe ji Dubaî vekişandin. Bi vekişandina Îngilîstanê, Emirtiyên Abû Zebî, Şarika, Ecman, Fuceyre û Ummul Kayveyn bi çêkirina federasyonekî yekbûna keyitî û Emirtiyên Yekbûyî yên Ereb damezrandin. Ji ber dîtina Petrolê hatin berdewamê û bi hêz hilketin. Herem îro bûye bajarekî bazirganî, danûstandin û turîzm. Dubaî li dû Abû Zebî bajarekî mezin ya dûyemîn a Emirtiyên Yekbûyî yên Ereb ye. Bi rûerd a xwe tenê mezintirî (4,114 km2) ya Emirtiyên nav xweyî ye. Dubaî û Abû Zebî di nav endamên encûmena zagonsazîyên welatê federasyona netewî de derbarê mijarên xeterdanên netewî yên vetokirinê de girîngî ne. Dubaî di nav perava bakurên Emirtiyan de, di navbera Abû Zebî û Şarika ye.

    Etîmolojî[biguherîne]

    Di salên 1820'an de Dubai ji alîyê dîroknasên Îngîlîzan El Vals hate binav kirin. Dema Çandî ya MEY anjî bi çêbûna Mîrnişînan û tomarkirina kêm hejmaran gelek agahîyên xwe anîn hebûnê. Kevneşopî, Folklor, Efsaneyên xwe ên ne gotinî bi vegotinê ragirtin.

    Dîrok[biguherîne]

    Wek tîmekî ji çêkirina ambûrînên keviran jî bibe lê çendî war wexta tê dîtinê dewrên zû de li EYE de gelek hinek tê zanîn. Warên Herêmê bi piranî di nav Cîhana Rojava û Rojhilatê de Navendekî bazirganî bu. BZ. salên 7.000 (Berî Zayîne. salên 7.000)'an de aîdî antîk Mangrov avzêlên bermayî ye. Di nav Xebatên kanalîzasyona "Dubai Bajarê Înternetê" de hate dîtin. Qad nêzike 5.000 sal berî ber vekişandina erd û Şirîta Peravan de Bajar îro bi Qûm rû girtîye. Berî dema Îslamiyetê aîdî 3. û 4. Hezarsalan de Seramîk hatin dîtin. Berî Ola Îslam'ê Gel ên li vir dijîn perisî Bajir (Bajar) dibun. Împeratoriya Bîzansê, Împeratoriya Yewnan, Împeratoriya Sasanî û Împeratoriya Pers'an di vî Demê de bi hêzekî mezîn xwe gîhandin. Sasanîyan beşekî pîr di Herêmê de kirin bin Kontrola xwe. Li Herêmê de, pişt re belavbuna Îslam'ê de, di Erdnîgarîya Îslamî ya Rojhilatê Xelîfeta Umeyye başur-rojhilata Nîvgirava Erebistanê bidest xistin û Sasanîyan ji wê derê derxistin. Di navçeya Cûmêra'yê de bi kolandina ji alîyê Muza Dubai aîdî Umeyye'yan çendî afirande hatin dîtin.

    Gelêrî[biguherîne]


    Bajarên hevçeng[biguherîne]

    Mijarên têkildar[biguherîne]

    Girêdanên derve[biguherîne]