Ebdulqadirê Geylanî

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Ebdulqadirê Geylanî
Abdul Qadir Gilani (calligraphic, transparent background).png
Navê rastî
عبد القادر الجيلانى
Jidayikbûn17 adar 1078 Li ser Wîkîdaneyê biguherînê
Mirin14 sibat 1166 Li ser Wîkîdaneyê biguherînê
Bexda Li ser Wîkîdaneyê biguherînê
EsilKurd
HevwelatîXanedana Ebasiyan Li ser Wîkîdaneyê biguherînê
PîşeFiqih, tefsîr, kelam, hedîs, îcma, şerîet û mentiq
DînÎslam
ZarokŞêx Ebdulezîzê Geylanî
Dê û bav
  • Ebû Salih Bîn Mûsa (bav)
MalbatHaşimî Li ser Wîkîdaneyê biguherînê
biguherîne - Wîkîdaneyê biguherîneBelge

Ebdulqadirê Geylanî (jdb. 1078 Gilan - m. 1166 Bexda) nivîskar û alimekî misilman ê kurd ko terîqeta qadirî girêdayî baweriyên wî ye. Gora wî li Bexdayê ye.[1][2]

Jînenîgar[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Navê wî yê tivav Ebû Salih Seyîd Muhyedîn Ebdulqadirê Geylanî ye.[3] Ew li serê heyva remezana sala 470yî mişextî (1078an) di malbateke seyîd de li gundekî herêma Gilanê li bakurê Îranê hat dinyayê.

Ji bo dûmandina xwîndina xwe çû Bexdayê û fiqih û şerîet li ser rêbaza Henbelî xwend û bû yek ji navdarên mezheb ango rêçika Henbelî. Di tesewwufê ango sofiyatiyê da, ew yek ji murîdên Cuneydê Bexdayî bû. Nasnav wî ev in: muhyeddîn (vejînendeyê dînî), Sultanê Ewliyayan û Xews

Wî 4 jin û 49 zaro (27 law û 22 dot) hebûn. Gorr û mezarê yek ji pisên wî Şêx Ebdulezîzê Geylanî li bajarê Akrê ye.

Malbata wî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Ebdulqadirê Geylanî gelek xort û keçên wî hebûn. Bi navgîniya wan, emrê Qadirî li Misir, Afrîkaya Bakur, Endulus (Spanya), Iraq, Sûriye û Anatoliya belav bû. Yek ji kurên wî, Ebdurrehman Şerafeddîn Îsa, li Misrê bicîh bû û kalikê şerîfên Qadiriyên li Misrê ye. Neviyên Ebdulqadir Geylanî li Afrîkaya Bakur bi piranî wekî "Şerif", û li Iraq, Sûriye û Anatoliyê wekî Seyîd û Geylanî têne binav kirin.

Pirtûkên Ebdulqadirê Geylanî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  • Futuh al-Xeyb
  • El-Fath ar-Rabbani
  • Cala' al-Khawatir
  • Malfuzat
  • Al-Ghunya li-Talibi Tariq al-Haqq
  • Khamsata 'Ashara Maktuban
  • Al-Fuyudat al-Rabbaniyya
  • Bashair al-Khairat
  • Kitab Sirr al-Asrar wa Mazhar el-Anwar

Çavkanî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. From the 12th century onward, Sufism spread amongst the Kurds. The main Sufi orders amongst them are the Qadiriya who trace their origin to the Kurdish Sufi 'Abd al-Qadir al-Jilani, ji orîjînalê di 11 îlon 2012 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 29 nîsan 2012
  2. http://www.ehlisunnetbuyukleri.com/Islam-Alimleri-Ansiklopedisi/Detay/SEYYID-ABDULKADIR-I-GEYLANI/1440
  3. https://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/iraq/050620171