Peymana Sykes Pycot

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search

Bi destpêka şerê cîhanî yê yekem parçebûna Osmaniyan jî destpê kir û axa kurdan ket di bin dagirkeriya dewletên ewropiyan. Hêj şerê cîhanî yê yekem berdewam dikir, Brîtanyayê, Fransayê û Rûsyayê axa Osmanîyan bi hevpeymaneke veşartî ji xwe re parve kiribûn. Bi dûçûna vê hevpeymana veşartî ya bi navê Peymana Sykes Pycot; Rojhilata Navîn û Kurdistan di navbera van hêzên kolonyalîst bi erêkirina Cemiyeta Neteweyan hate parçe kirin. Bi dûçûna vê peymanê Libnan, Suriye û Rojavayê Kurdistanê ji bo mandateriya Fransayê ma. Li dijî vê Brîtanyayê jî li ser Iraq, Başûrê Kurdistanê, Filistîn û Urdunê mandaterî qezenc kir.

Deverên Kurdistanî jî wiha hatin parvekirin [1]

  • Rûsan rêvebirina Erzerom, Trebzon, Wan xeta Mûş, Sêrt, Cizîr, Amêdiyê heta hidûdê Îranê bidest xist
  • Fransayê rêvebirina Dîlok, Mêrdîn û hemî parêzgeha Mûsilê ku Kerkûk, Silêmanî jî tê da bidest xist
  • Brîtanyayê di destpêkê de çi cih bidest nexist ê rêvebirina Mûsilê li gel Fransayê parve kir

Ev peyman di navbera dîplomatên van dewletan Sykes, Pycot û Sazanov de hatibû destnîsan kirin. Peyman navê xwe ji van dîplomtan werdigire.

Çavkanî[biguherîne]

  1. İmparatorluk, Sınır ve Aşiret, Nejat Abdulla, Weşanên Avesta, 2008, r:334