Berxwedana Efrînê

Ji Wîkîpediya, ensîklopediya azad.
Jump to navigation Jump to search
Berxwedana Efrînê
Operation Olive Branch.svg
Êrîşa hêzên Tirkiyê li ser Efrînê di kanûna mezin a 2018an de dest pê kir.
Dîrok 20ê kanûna mezin a 2018an[a] heta îro
(3 sal, 9 meh, )
Herêm Kantona Efrînê, parêzgeha Helebê, Sûrî
Rewş Berdewam e.
Aliyên şer
 Tirkiye
Artêş Azad a Sûriyê ya Bipiştevaniya Tirkan (TFSA)[1]
Hêzên din (Cebhet Feteh el-Şam)[2]
Rojavaya Kurdistanê
Fermandar
Tirkiye Salar İsmail Metin Temel[3]
(Serfermandarê Operasyonê, Salarê Artêşa Duyem a Tirkiyê)
Serhêz Yasser Abdul Rahim[4]
(Fermandarê Lejyona Şamê)
Serheng Muhammad Hamadin[5]
(Fermandarê Lejyona Sêyem û Bereya Levantê)
Abu Muslim[4]
Fermandarê Bereya Levantê
Ahmad Fayyadh Al-Khalaf [6]
(Fermandarê Sehayê yê Lîwaya Semerkandê)
Behcet Ebdo[7]
(Serokê Desteya Parastin û Xweparastinê yê kantona Efrînê)
Mehmûd Berxwedan[8]
(Fermandarê YPG û SDF yê Efrînê)
Hecî Ehmed[9]
(Fermadarê Artêşa Şoreşgeran)
Hêz
Tirkiye 6400

10,000–25,000[17][18]

8,000–20,000[19]
Windayî
Li gorî SOHRê:[20]

495 kuştî
Tirkiye 83 kuştî


Li gorî HSDyê:
Tirkiye 325 kuştî, 16 dîlgirtî[21][27][28]


Li gorî Tirkiyeyê:
24 kuştî,[29] 100 brîndar[30]
Tirkiye 5 kuştî, 45 brîndar, hinek dîlgirtî yan windabûyî[31]

Li gorî SOHRê:

1,523 kuştî[20]


Li gorî HSDyê:
43 kuştî[21]


Li gorî Tirkiyeyê:
4,403 kuştî, brîndar û dîlgirtî[22]

Berxwedana Efrînê di 20 kanûna paşîn a 2018an de bi êrîşên rejima Tirkiyeyê û komên çekdar ku di bin navê Artêşa Azad a Sûriyê de komkirine bi ser Efrînê de dest pê kir. Pêvajoya êrîşên li ser Kantona Efrînê bi hêrîşên bejehî û yên hewayî ji aliyê rejîma Tirkiyeyê ve hatiye kirin. Rejîma Tirkiyeyê Efrîn dagir kir.

Pêvajoya êrîşên li ser Efrînê, piştî vekişîna hêzên Rûsyayê ji Efrînê û di encama lihevkirineke di nav Rûsya û rejîma Tirkiyeyê de pêk hat. Piştî ku êrîşên li ser Efrînê dest pê kirin, weke ku di dema pêvajoya êrîşên li ser Kobanê de, li her çar beşên Kurdistanê û welatên ewropî kurdistanî hemû rabûn serpiyan. Xwepêşandin li dar xistin û êrîşên rejîma Tirkiyeyê û komên çekdar hatin şermazar û lenetkirin.

Paşbingeh[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Piştî her sê kantonên kurdî ava bûyî, dewleta tirk ji başûrê welatê xwe tirsiya ku kurd bi van kantonan digihin Derya Spî. Ev tirs û gef gelek caran ji serkirdeyên anîne zimên.[32][33][34] Her çend piştî van gefan rayedarên tirk axiftinên xwe pîne bikin jî[35] hatiye zanîn ku tirk naxwazin li başûrê wan dewletên kurd ava bibin. Jixwe ji ber van tirsan dewleta tirkan yekemîn êrîşa xwe bir li ser Ezazê, El Babê û deverên wê. Bi vê operasyonê dewleta Tirk pêwendiya axê ya kantona Kobanê û kantona Efrînê birî. Jixwe serokkomarê Tirkiye jî ev anî zimên.[36]

Di 14ê kanûna paşîn a 2018an de koalîsyona navdewletî a dijî DAIŞê bi pêşengiya DYAyê biryar da ku li Sûriyê hêzeke nû ava bike li dijî DAIŞê. Bi dûçûna vê ev hêz dê sinorên bakurê Sûriyê biparêze[37] lê li dijî vê hêzê Tirkiyeyê bertek nîşan da û got em qebûl nakin.[38] Dibe ku ev hêceta mezin be ku Tirkiye êrîşî Rojavayê Kurdistanê bike. Piştî vê bûyerê serleşkerê Tirkiyê Hulusî Akar, 16ê kanûna paşîn a 2018an de çû DYAyê, 18ê kanûna paşîn a 2018an de jî çû Rûsyayê. Sehaya hewayî ya li Efrînê di bin kontrola Rûsyayê de bû. Tê gotin ku Hulusî Akar ku destûra êrîşên hewayî ji Rûsyayê bistîne çû Rûsyayê.[39] Piştî van hevdîtinan di 19ê kanûna paşîn a 2018an de êrîşa Tirkiye li ser Efrînê dest pê kir.[40]

Kartêkirina li ser siyaset û aboriyê[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Reaksiyonên partiyên Kurd û dewletan[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Reaksiyonên Kurdistanî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Bakurê Kurdistanê[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. PKK: Endamê Komîteya Rêveber ê PKKê Mûrat Karayilan diyar kir ku ew ê PKK li hemberî êrîşan bêdeng nemîne û banga seferberiyê li gelê Kurd kir[41]
  2. HDP: Hevseroka Partiya Demokratîk a Gelan (HDP) Serpil Kemalbay: Êrîşa li ser Efrînê dagirkerî ye[42]
  3. Hudapar: Serokê Giştî yê Partiya Doza Azad (HUDA-PAR) Zekeriya Yapicioglu: Di rastiyê da Tirkiye li wir bi YPG û PKKê re şer nake. Ji ber ku ew hêzên bejayê yên Amerîkayê ne. Ew leşkerên Amerîkayê ne[43]
  4. Partiyên Kurdistanî: Hereketa Azadî, Partiya Azadiya Kurdistanê (PAK), Partiya Demokrata Kurdistanê li Bakur (PDK-Bakur), Partiya Sosyalîst a Kurdistanê (PSK) êrîşa li ser Efrînê protesto kirin[44]

Başûrê Kurdistanê[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. Parlamentoya Kurdistanê: Em êrîşa li ser Efrînê şermezar dikin, berxwedana gelê Efrîn binirx e[45]
  2. Dezgeha Xêrxwazî ya Barzanî: Em daxwazê ji hemû aliyên peywendîdar dikin asankariyê bikin daku Dezgeha Xêrxwazî ya Barzanî bikaribe alîkariyê pêşkêşî xelkê sivîl ên Efrînê bike[46]
  3. PDK
  4. Serokwezîrê Herêma Kurdistanê Nêçîrvan Barzanî: Bi xwe mijara Efrînê mijareke aloz e. Peywendiya wî bi gelek aliyan ve heye. Amerîka, Rûsya, Tirkiye û Îran di nav de ne. Me îro li gel de Mîstûra jî ev mijar gotûbêj kir. Hêviya me ew e ku ji vê rewşê re çareseriyek were dîtin, ku gelê Efrînê zêdetir ziyanê nebîne[47]
  5. Goran:Tevgera Goran û Partiya Koalîsyona Demokrasî û Adaletê ya Berhem Salih ava kirî daxuyaniyeke nivîskî dan û hewldana dagirkeriya dewleta Tirk şermezar kirin, bang li raya giştî ya dinyayê kirin ku helwesta xwe diyar bikin[48]
  6. PADÊ: Partiya Azadî û Demokrasiyê ya Êzidiyan (PADÊ) bi daxuyaniyek nivîskî êrîşên dewleta Tirk ên li ser Efrînê şermezar kir[49]

Rojavayê Kurdistanê[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. TEVDEM: Tevgera Civaka Demokratîk ji bo xwedîderketina li Efrînê banga seferberiyê li gelê Rojava û hemû gelê Kurdsitanê, her wiha hemû kesayet û aliyên demokratîk kir[50]
  2. ENKS
Êrîşa Tirkiyê li dijî hebûna Kurdan e[51]
Ebdulbasit Seyda ji ber Efrînê ji Îtilafa Niştimanî ya Sûriyê vekişiya[52]
  1. PYD: Meclîsa Giştî ya PYDê ji Amarîka û Rûsiya xwest ku helwesta xwe ya zelal derbarê bombebarana balafirên Arêtşa Tirk a li ser Efrînê zelal nîşan bidin û got ku bombebaran û êrîşên dewleta Tirk xisarê dighîne tevahiya gelê Sûriyê[53]
  2. PDKS :Partiya Demokrat a Kurd a Sûriyeyê (PDKS) bang li hemû hemû pêkhateyên gelê Sûriyeyê kir ku li hemberî dagirkeriya Tirkiyeyê bibin yek û piştgiriyê bidin berxwedaniyê.[54]

Reaksiyonên navdewletî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. YE: Berpirsa Karûbarên Derve ya Yekîtiya Ewropayê Federica Mogherini: Em bi vê operasyonê dilgiran in[55].
  2. NY: Berdevkê Sekreterê Giştî yê Netewên Yekgirtî, Stephan Dujarric: Rawestandina operasyona Artêşa Tirkiyê bo ser Efrînê” kir û ragihand, “her çiqas êriş zêdetir bin, dê gihandina alîkariyên mirovî zehmettir bibe[56].
  3. NATO: Alîkara Sekreterê Giştî yê NATOyê Rose Gottemoeller: Tirkiyê mafê parastina ewlehiya xwe heye, lê belê divê derbarê gefên di dema operasyona Efrînê de bersiveke guncayî were dayîn[57]
  4. Yekitiya Ereban: Em operasyonê Efrînê bi nîgeranî dişopînin, tirsa me ew e ku rewşa Suriyê aloztir bike[58]
  5. Suriye
Serokê Sûriyê Beşar Esed ragihand, ku êrişa Tirkiyê li ser herêma Efrînê beşek e ji wê siyaseta Enqerê ku her ji yekem roja krîza Sûriyê ve piştevaniya komên terorîst û terora li nav Sûriyê kiriye[59]
Balyozê hikûmeta Sûriyê li Netewên Yekgirtî Beşar Ceiferî: Netewên Yekgirtî çavên xwe li ser êrişên Tirkiyê bo ser herêma Efrînê girtine[60]
  1. Fransa: Wezîrê Derve yê Fransayê Jean-Yves Le Drian: Li Sûriyê hiqûqa navdewletî ji aliyê Tirkiye, rêveberiya Şamê û Îranê ve ku êrîşî Gutaya Rojhilat û Idlibê dikin hatiye binpêkirin û her wisa divê dewleta Tirk şer li ser şer zêde neke[61]
  2. Îraq: Wezîrê Derve yê Iraqê Îbrajîm Ceferî: Em destewerdana Tirkiyê ya li herêma Efrînê ya Sûriyê şermezar dikin[62]
  3. Bulgarîstan: Serokomarê Bulgaristanê Rumen Rudev bertek nîşan da û bang li Yekîtiya Ewropayê kir, ku destwerdanê di rewşê de bike[63]
  4. Îran
Berdevkê Wezareta Derve ya Îranê Behram Qasimî: Divê Tirkiye êrîşên xwe li ser Efrînê demildest rawestîne[64]
Serokomarê Îranê Hesen Ruhanî: Em li gel wê yekê ne ku ev operasyon di demeke herî nêz de were bidawîanîn[65]
Her çend Îran li dijî êrîşen Tirkiye derkeve jî nahêle Kurd li Îranê çalakiyên şermezarkirina êrîşê lidarxîne[66]
  1. Keyaniyên Yekbûyî: Wezîrê Derve yê Brîtanya Boris Johnson: Mafê Tirkiyê heye ku sinorên xwe biparêze[67]
  2. Tirkiye
Diyaneta Tirkiye: Ev operasyon wek cîhadê ye ku li dijî kafiran tê pê [68]
CHP: Serokê Giştî yê Partiya Gel a Komarîxwaz (CHP) Kemal Kiliçdaroglu: Tirkiye, divê heta dabînkirina ewlehiya xwe berdewam be. Lê belê ez derbasbûna nav Efrînê bi ti awayî dirist nabînim. Çimku divê hizreke weke bidestxistina bajarekê nebe. Wate em çima çûne Efrînê, ji ber bicihbûna rêxistina terorê li ser sînorê Tirkiyê bû[69]
  1. Almanya: Piştî êrîşên li ser Efrînê, Almanyayê nûjenkirina tankên Leopard bo Tirkiye red kir[70]
  2. DYA
Berdevkê Wezareta Berevaniyê ya Amerîkayê (Pentagon) Adrian Rankine Galloway li ser Efrînê ji Rûdawê re ragihand ku ew hemû aliyan teşwîqî wê yekê dikin ku xwe ji aloziyê dûr bixin û bala xwe bidin ser şerê DAIŞê.[71]
Berdevka Wezareta Derve ya Amerîkayê Heather Nauert: Rewşa Efrînê em nîgeran kirine. Li Sûriyê armanca me têkbirina DAIŞê ye û metirsiya DAIŞê hêj bi dawî nebûye[72]
Wezîrê Derve yê Amerîkayê Rex Tillerson: Em dê ji bo herêmên rizgarbûyî yên Sûriyê 200 milyon dolar alîkarî veqetînin[73]

Kesên birîndar û kesên mirî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Mijarên têkildar[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

Çavkanî[biguherîne | çavkaniyê biguherîne]

  1. "Turkey-backed FSA fighters deployed to Syria's Azaz amid Afrin tensions". Daily Sabah.
  2. Fehim Tastekin (26 kanûna paşîn 2018). "Erdogan's plans for Afrin might not sit well with Syria". al-Monitor. Roja wergirtinê: 29 kanûna paşîn 2018.
  3. sitesi, milliyet.com.tr Türkiye'nin lider haber. "Son dakika: Afrin harekatını Korgeneral İsmail Metin Temel yönetecek!". Milliyet.com.tr. Roja wergirtinê: 21 kanûna paşîn 2018. Formata xwahr an stûr nayê qebûlkirin: |website= (alîkarî)
  4. a b "Who Are the Pro-Turkey Rebels Advancing on Syria's Afrin". Naharnet. 22 kanûna paşîn 2018. Roja wergirtinê: 22 kanûna paşîn 2018.
  5. "Free Syrian Army prepares to participate in Afrin battle, Aleppo". SMART News Agency. 21 kanûna paşîn 2018. Ji orîjînalê di 19 îlon 2018 de hat arşîvkirin. Roja wergirtinê: 31 kanûna paşîn 2018.
  6. Leith Aboufadel (23 kanûna paşîn 2018). "Kurdish forces kill high ranking FSA commander in northern Afrin". al-Masdar News. Roja wergirtinê: 29 kanûna paşîn 2018.
  7. "Bahjt Abedo :Our forces restrained mercenaries, resistance continues". Hawar News Agency. 26 kanûna paşîn 2018. Ji orîjînalê di 27 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin. Roja wergirtinê: 26 kanûna paşîn 2018.
  8. "SDF launches revolutionary operation in Afrin". Hawar News Agency. 21 kanûna paşîn 2018.
  9. "Commander of "Jaysh al-Thuwar": We fight cowardice to the side, do not believe the false news". Hawar News Agency. 21 kanûna paşîn 2018. Ji orîjînalê di 22 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin. Roja wergirtinê: 31 kanûna paşîn 2018.
  10. "BASIN AÇIKLAMASI" (bi tirkî). General Staff of the Republic of Turkey. 20 kanûna paşîn 2018. Roja wergirtinê: 2 kanûna paşîn 2018.
  11. "Türkei rückt in Syrien gegen Kurden vor - mit deutschen Panzern". Focus (bi german). 22 kanûna paşîn 2018. Roja wergirtinê: 28 kanûna paşîn 2018.CS1 maint: unrecognized language (link)
  12. "T-155 Fırtına Obüsleri nedir? - Akşam". aksam.com.tr (bi tirkî). Roja wergirtinê: 21 kanûna paşîn 2018.
  13. Kanal, Ulusal. "Afrin harekatında yerli silahlar kullanılıyor haberi - Son Dakika Güncel Haberler". Ulusal (bi tirkî). Roja wergirtinê: 22 kanûna paşîn 2018.
  14. "Mayınlar 'Kirpi'yle güvenli şekilde aşılıyor - Son Dakika Teknoloji Haberleri - STAR".
  15. "'Milli İHA'lar Afrin'de ilk kez kullanılıyor" (bi tirkî). Sputnik News. Roja wergirtinê: 22 kanûna paşîn 2018.
  16. "TSK'dan son dakika Zeytin Dalı harekatı açıklaması".
  17. Mehmet Guzel; Philip Issa (20 kanûna paşîn 2018). "Turkish jets bombard Kurdish-run city of Afrin in Syria". The Washington Post. Ji orîjînalê di 21 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin. Roja wergirtinê: 26 kanûna paşîn 2018.
  18. Suleiman Al-Khalidi (21 kanûna paşîn 2018). "FSA Commander Says 25,000 Syrian Rebels Back Turkish Force in Syria". Reuters. Roja wergirtinê: 26 kanûna paşîn 2018.
  19. "Erdogan: Operation in Syria's Afrin has begun". Al Jazeera. 21 kanûna paşîn 2018.
  20. a b c "In conjunction with extracting more bodies from the rubble of the destruction…the Turkish warplanes are continuing their shelling to villages and places in Afrin area". SOHR. 30 kanûna paşîn 2018. Roja wergirtinê: 30 kanûna paşîn 2018.
  21. a b "Kurdish forces claim 308 Turkish fighters killed in Afrin". Al-Masdar News. Ji orîjînalê di 26 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin. Roja wergirtinê: 26 kanûna paşîn 2018.
  22. "63 more terrorists 'neutralized' in Turkey's Syria op". Anadolu Agency.
  23. "Disclose number of victims, wounded civilians during 9 days". Ji orîjînalê di 30 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin. Roja wergirtinê: 29 kanûna paşîn 2018.
  24. AFP. "Turkey steps up assault on Kurdish militia in Syria". Roja wergirtinê: 22 kanûna paşîn 2018.
  25. "Syrian rockets kill two in Turkey as Ankara fights Kurd militia". Roja wergirtinê: 25 kanûna paşîn 2018.
  26. Rockets fired from Afrin strike southern Turkey, one killed
  27. "SDF revealed Afrin Fronts battles' outcome on Friday - ANHA". en.hawarnews.com. Ji orîjînalê di 28 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin. Roja wergirtinê: 28 kanûna paşîn 2018.
  28. Sputnik. "Syrian Kurds Claim They Captured 16 Turkish Soldiers in Afrin". sputniknews.com. Roja wergirtinê: 28 kanûna paşîn 2018.
  29. News, ABC. "The Latest: Turkey says convoy attacked in Syria, 1 killed".
  30. "The Latest: Russia says Syrians will draft new constitution". Ji orîjînalê di 30 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin. Roja wergirtinê: 31 kanûna paşîn 2018.
  31. 130 wounded (20–26 Jan.),[1] 15 wounded (27 Jan.),[2][Girêdan daimî miriye] 145 overall reported wounded, of which 100 were FSA,[3] Girêdana arşîvê 30 kanûna paşîn 2018 li ser Wayback Machine leaving a total of 45 TAF wounded
  32. "tuzlapress.com". www.tuzlapress.com (bi tirkî).
  33. "Binali Yıldırım: Güney sınırımızda yeni bir Kürt oluşumunu istemiyoruz". soL (bi tirkî). 24 tebax 2016.
  34. "Genelkurmay Başkanı Akar, ABD'li Komutanın Yüzüne Söyledi: İzni Vermeyeceğiz". Haberler.com (bi tirkî). 16 îlon 2017. Roja wergirtinê: 28 tebax 2021.
  35. "'Bu harekat Kürt kardeşlerimize yönelik bir harekat değildir'". www.aa.com.tr (bi tirkî). Roja wergirtinê: 28 tebax 2021.
  36. ""Kuzey Suriye'de Kürt Devletine Müsaade Etmeyeceğiz"". Amerika'nin Sesi | Voice of America - Turkish (bi tirkî).
  37. Coskun, Tom Perry, Orhan (15 kanûna paşîn 2018). "U.S.-led coalition helps to build new Syrian force, angering Turkey". Reuters (bi îngilîzî).
  38. "No: 15, 14 Ocak 2018, Terör örgütü PYD/YPG komutasında sözde "Suriye Sınır Güvenliği Gücü" kurulacağı yönündeki beyanlar hk" (bi tirkî).
  39. "'Rusya, Afrin hava sahasını Türkiye'ye açarak YPG'ye bedel ödetti'". Ahval (bi tirkî). Roja wergirtinê: 28 tebax 2021.
  40. "Balafirên şer ên Tirk bombeyan li Efrînê dibarînin -NÛ BÛ". ANF News.
  41. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 10 sibat 2018 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 8 adar 2018
  42. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/3001201810?
  43. http://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/turkey/120220181?
  44. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/2301201812?
  45. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/3001201820?keyword=efr%C3%AEn
  46. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/050220184?
  47. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/1802201811?keyword=efr%C3%AEn
  48. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 12 sibat 2018 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 8 adar 2018
  49. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 28 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 8 adar 2018
  50. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 25 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 8 adar 2018
  51. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/230120185?keyword=efr%C3%AEn
  52. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/2301201817?
  53. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 26 kanûna paşîn 2018 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 8 adar 2018
  54. Kopîkirina arşîvê, ji orîjînalê di 15 adar 2018 de hat arşîvkirin, roja wergirtinê: 8 adar 2018
  55. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/260220182
  56. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/200220182?
  57. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/230120186?
  58. http://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/24012018?
  59. http://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/syria/21012018?
  60. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/220220185?
  61. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/070220187?
  62. http://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/040220181?
  63. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/240120183
  64. http://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/iran/210120184?
  65. http://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/iran/06022018?
  66. http://www.rudaw.net/kurmanci/middleeast/iran/01022018?
  67. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/220120185?
  68. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/290120184?
  69. http://www.rudaw.net/kurmanci/kurdistan/0702201814?
  70. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/250120185?
  71. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/200120185?
  72. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/2501201814?
  73. http://www.rudaw.net/kurmanci/world/130220181?